به گزارش فرهنگیان پرس، پژوهشها نشان میدهد کودکان در مواجهه با بحرانهای محیطی، واکنشهای روانی متفاوتی از خود نشان میدهند که تحت تأثیر فرهنگ خانواده و جامعه شکل میگیرد. برخلاف باور رایج، برخی نشانههای پریشانی مانند علائم روانتنی یا تحریکپذیری ممکن است بهراحتی قابل تشخیص نباشند.
بنابر گزارش ایسنا، علائم هشداردهنده پریشانی در کودکان دبستانی شامل ۱۲ مورد کلیدی است:
– گوشهگیری اجتماعی
– نگرانی افراطی درباره اطرافیان
– تغییرات محسوس در الگوی خواب و اشتها
– افزایش ترسهای غیرمنطقی
– پرخاشگری و بیقراری
– کاهش تمرکز و حافظه
– شکایتهای مکرر جسمی بدون علت پزشکی
– تکرار مداوم رویدادهای ناگوار در گفتار
– احساس گناه و سرزنش خود
چگونه پریشانی را تشخیص دهیم؟
سایت اطلاعرسانی یونیسف توصیه میکند: ارزیابی حالات عاطفی کودکان باید با پرسش مستقیم «حالت چطوره؟» یا روشهای غیرمستقیم مانند نقاشی انجام شود. درخواست از کودک برای توصیف اثر هنریاش ( «چرا این رنگ رو انتخاب کردی؟») میتواند دریچهای برای گفتوگو درباره احساسات پنهان باشد.
این واکنشها در صورت تداوم بیش از دو هفته، نیازمند مداخله تخصصی هستند. نقش معلمان در شناسایی زودهنگام این علائم — بهویژه در کودکانی که خانوادههای کمبرخوردار دارند — کلیدی است.
ذرهبین فرهنگیان پرس
هرچند نظام آموزشی ایران بر مهارتهای تحصیلی متمرکز است، غفلت از سه نیاز حیاتی آشکار است:
۱. نبود «زنگ سلامت روان» در برنامههای درسی مدارس
۲. فقدان دستورالعمل مدون برای گزارشدهی معلمان درباره تغییرات رفتاری دانشآموزان
۳. کمبود مشاوران متخصص (نسبت ۱ مشاور به ۷۵۰ دانشآموز)
جامعه فرهنگیان هشدار میدهد تبدیلشدن مدارس به پایگاه غربالگری رواناجتماعی، بدون تأمین زیرساختهای حرفهای، نتیجهای جز تشخیص دیرهنگام و تشدید بحرانها ندارد.
اگر چه اکنون در شرایط بحران جنگ تحمیلی هستیم اما در برنامه ریزی های بلندمدت مطالب ذکر شده میتواند راهگشای ساختار تعلیم و تربیت باشد.
