بنیاد ملی نخبگان فراخوان ثبتنام طرح «شهید وزوایی» را برای سال تحصیلی ۱۴۰۶-۱۴۰۵ منتشر کرد. این طرح با هدف توانمندسازی و مهارتافزایی دانشجویان مستعد تحصیلی کشور اجرا میشود. متقاضیان واجد شرایط (به استثنای دانشجویان نوورود) از ۱۵ شهریور تا ۱۵ مهرماه فرصت دارند درخواست خود را در سامانه سینا ثبت کنند.
به گزارش فرهنگیان پرس، بنیاد ملی نخبگان با انتشار فراخوانی، ثبتنام طرح «توسعه فعالیتهای علمی و فرهنگی دانشجویان مستعد تحصیلی کشور (طرح شهید وزوایی)» را برای سال تحصیلی ۱۴۰۶-۱۴۰۵ آغاز کرد. این طرح با هدف توانمندسازی، مهارتافزایی و ایجاد زمینههای رشد و شکوفایی حداکثری استعدادهای فردی و گروهی دانشجویان صاحب استعدادهای برتر، تسهیلات متنوعی را به دانشجویان مستعد مشغول به تحصیل در دانشگاهها و مراکز آموزش عالی کشور اعطا میکند.
بر اساس اعلام بنیاد ملی نخبگان، دانشجویان هر یک از دانشگاهها و مراکز آموزش عالی کشور که واجد شرایط مذکور در شیوهنامه این طرح هستند (به استثنای دانشجویان نوورود که در مهرماه سال تحصیلی ۱۴۰۶–۱۴۰۵، در سال اول مقطع کارشناسی، کارشناسیارشد، دکتری حرفهای یا دکتری تخصصی مشغول به تحصیل خواهند شد)، میتوانند درخواست خود را از طریق سامانه اطلاعاتی بنیاد (سامانه سینا به نشانی http://sina.bmn.ir) ثبت نمایند. ثبتنام متقاضیان از تاریخ ۱۵ شهریور ماه ۱۴۰۵ آغاز و به مدت یک ماه تا ۱۵ مهر ماه ادامه دارد. بنیاد ملی نخبگان تأکید کرده است که دانشجویان حائز شرایط باید در موعد مقرر، اطلاعات و مستندات مرتبط با فعالیتهای خود را در بخش مربوطه در سامانه سینا بارگذاری یا بهروزرسانی کنند. مهلت نهایی ثبت درخواست، پایان روز ۱۵ مهر ماه ۱۴۰۵ اعلام شده و غیرقابل تمدید است.
طرح شهید وزوایی از جمله برنامههای حمایتی بنیاد ملی نخبگان است که با هدف حمایت از دانشجویان مستعد تحصیلات تکمیلی و تقدیر از فعالیتهای علمی، پژوهشی و تخصصی اثرگذار اجرا میشود. بر اساس آخرین آمارهای منتشر شده، در سال ۱۴۰۴ تعداد برگزیدگان این طرح به ۲۰۱۴ نفر رسید و بنیاد ملی نخبگان در قالب آن حدود ۹۶ میلیارد تومان حمایت مالی از دانشجویان برتر انجام داده است. همچنین در دوره اخیر این طرح، تعداد دانشجویان برگزیده با رشد ۵۰ درصدی نسبت به سال گذشته به ۳۶۶۰ نفر افزایش یافته است. در این دوره، رشتههای علوم پایه با رشد ۹۰ درصدی، علوم انسانی با رشد ۷۵ درصدی و کشاورزی با رشد ۹۰ درصدی در تعداد پذیرفتهشدگان مواجه بودهاند. استانهای تهران، اصفهان، آذربایجان شرقی، فارس، البرز و خراسان رضوی به ترتیب دارای بیشترین تعداد برگزیده هستند.
در این طرح، بستههای کمک هزینه تحصیلی تا سقف ۴۰ میلیون تومان برای دانشجویان کارشناسی، ۵۰ میلیون تومان برای دانشجویان کارشناسی ارشد و ۷۰ میلیون تومان برای دانشجویان دکتری به همراه سایر بستههای تکمیلی پژوهشی و فناورانه به برگزیدگان اعطا میشود. متقاضیان در صورت برگزیدگی در این طرح، امکان ثبت درخواست برای بهرهمندی از شیوهنامه حمایت از جذب استعدادهای برتر در رشتههای اولویتدار و شیوهنامه شناسایی، رشد و تعالی دانشجویان مستعد هنری (طرح زندهیاد استاد فرشچیان) را به صورت همزمان نخواهند داشت.
بنیاد ملی نخبگان در این فراخوان تأکید کرده است که در صورتی که در هر مرحله از بررسیها مشخص شود متقاضی آگاهانه اطلاعاتی نامعتبر و خلاف واقع بارگذاری کرده است، علاوه بر محرومیت از تسهیلات این طرح، از سایر تسهیلات و حمایتهای بنیاد نیز محروم و عدم صداقت او به مراجع ذیربط اعلام میشود. همچنین پس از تأیید درخواست در سامانه، امکان اصلاح اطلاعات نادرست وجود ندارد و در صورت اثبات درج اطلاعات خلاف واقع، متقاضی از فهرست مشمولان طرح حذف خواهد شد.
پس از اتمام بررسی پروندهها در بنیادهای نخبگان استانی، نتیجه نهایی بر اساس امتیاز متقاضیان و مقررات طرح از طریق سامانه سینا اعلام خواهد شد. متقاضیان برای کسب اطلاعات بیشتر میتوانند مفاد شیوهنامه را در وبگاه بنیاد ملی نخبگان به نشانی http://bmn.ir (بخش «میز خدمت» / «تسهیلات و حمایتها» / «اجتماع دانشجویان و طلاب آیندهساز») مطالعه کنند. همچنین دانشجویان نوورود نیز باید توجه داشته باشند که فراخوان ثبتنام آنان متعاقباً منتشر خواهد شد.
گفتنی است بنیاد ملی نخبگان با اجرای طرحهای شهید احدی، شهید چمران، شهید شهریاری، شهید احمدیروشن و شهید وزوایی، فرصتها و ظرفیتهای مهمی را برای حمایت از نخبگان علمی دانشگاهها فراهم کرده است. طرح شهید وزوایی ویژه طلاب حوزههای علمیه نیز در سال تحصیلی ۱۴۰۵-۱۴۰۴ ابلاغ و اجرا شده است.
زیر ذرهبین فرهنگیان پرس
فراخوان طرح شهید وزوایی اگرچه گامی مثبت در جهت حمایت از دانشجویان مستعد کشور محسوب میشود، اما نکات قابل تأملی در آن وجود دارد که نباید از نظر دور بماند. نخست آنکه مهلت یک ماهه ثبتنام (۱۵ شهریور تا ۱۵ مهر) با توجه به اینکه شهریور ماه بسیاری از دانشجویان در سفرهای تابستانی به سر میبرند و دسترسی کمتری به سامانههای دانشگاهی دارند، میتواند برای برخی از متقاضیان واجد شرایط محدودیت ایجاد کند. در سالهای گذشته نیز برخی دانشجویان از کوتاه بودن مهلت ثبتنام و پیچیدگی فرایند بارگذاری مدارک گلایه داشتهاند.
دوم آنکه با وجود افزایش ۵۰ درصدی تعداد برگزیدگان در دوره اخیر و اختصاص ۹۶ میلیارد تومان حمایت مالی، اما پرسشهایی درباره عدالت در توزیع جغرافیایی این تسهیلات وجود دارد. آمارها نشان میدهد که اکثر برگزیدگان از دانشگاههای علوم پزشکی، دانشگاه تهران و دانشگاه صنعتی شریف بودهاند و سهم دانشگاههای مناطق محروم و کمتربرخوردار از این طرح بسیار ناچیز است. هرچند بنیاد ملی نخبگان اعلام کرده است که در صورت کسب حداقل ۹۰ درصد امتیاز حدنصاب، دانشجویان استانهای کمتربرخوردار نیز انتخاب شدهاند، اما همچنان فاصله معناداری میان استانهای مرکزی و پیرامونی در بهرهمندی از این طرح وجود دارد.
سوم آنکه شرط منع ثبتنام همزمان در طرح شهید وزوایی و سایر طرحهای حمایتی بنیاد (طرح جذب استعدادهای برتر و طرح فرشچیان)، اگرچه برای جلوگیری از انباشت تسهیلات منطقی به نظر میرسد، اما میتواند دانشجویان مستعدی را که در چند حوزه فعالیت دارند، از حمایتهای بیشتر محروم کند. به نظر میرسد بنیاد ملی نخبگان باید با بازنگری در این رویکرد، امکان بهرهمندی دانشجویان از چند طرح حمایتی را با رعایت سقف مشخص فراهم آورد تا استعدادهای چندساحتی کشور نیز مورد توجه قرار گیرند.
با توجه به اینکه بیش از ۸۳۰۰ دانشجو در سال گذشته برای بهرهمندی از این طرح درخواست خود را ثبت کردند و رقابت برای جذب تسهیلات بسیار فشرده است، بنیاد ملی نخبگان باید شفافیت بیشتری در فرایند ارزیابی و امتیازدهی ایجاد کند و گزارشهای دورهای از نحوه توزیع تسهیلات به تفکیک استان، دانشگاه و مقطع تحصیلی منتشر نماید. بیتردید، حمایت از نخبگان سرمایهگذاری برای آینده علمی کشور است، اما این حمایت زمانی مؤثر خواهد بود که با عدالت، شفافیت و دسترسی آسان برای همه دانشجویان مستعد در سراسر ایران همراه باشد.
