رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی، در مجمع عمومی سازمان ملل گفت بیشتر کارهای فنی لازم برای راستی‌آزمایی فعالیت‌های هسته‌ای ایران انجام شده و بدون توافق دیپلماتیک راه‌حل پایداری وجود نخواهد داشت؛ هم‌زمان نمایندگی ایران در وین در بیانیه‌ای، آژانس را به استاندارد دوگانه و سکوت در برابر حمله به تأسیسات هسته‌ای کشور متهم کرد.

به گزارش فرهنگیان پرس، رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی، روز جمعه یکم آبان ۱۴۰۵ در سخنرانی خود در مجمع عمومی سازمان ملل متحد در نیویورک بار دیگر از آمادگی این نهاد برای راستی‌آزمایی فعالیت‌های هسته‌ای ایران خبر داد. به گزارش خبرگزاری تسنیم، گروسی در این سخنرانی گفت: «بیشتر کارهای فنی لازم برای اطمینان از راستی‌آزمایی کافی فعالیت‌ها در ایران انجام شده و آژانس اکنون در آمادگی کامل به سر می‌برد.»

مدیرکل آژانس در ادامه، حل‌وفصل این پرونده را به مسیر سیاسی گره زد و خطاب به اعضای مجمع عمومی گفت: «دوستان عزیز، بدون یک توافق دیپلماتیک، هیچ راه‌حل پایدار و باثباتی وجود نخواهد داشت.» او همچنین تأکید کرد که نظارت و راستی‌آزمایی مستقل آژانس، بخش اساسی هر توافق دیپلماتیک احتمالی درباره برنامه هسته‌ای ایران خواهد بود.

اشاره به میانجی‌گری کشورهای منطقه

به گزارش خبرآنلاین به نقل از ایسنا و خبرگزاری آناتولی، گروسی آمادگی آژانس را در چارچوب پشتیبانی فنی از مذاکرات ایران و آمریکا مطرح کرد و ابراز امیدواری کرد که تلاش کشورهای منطقه از جمله پاکستان، قطر، عمان و مصر برای میانجی‌گری میان دو کشور به پیشرفت برسد. تابناک نیز به نقل از خبرگزاری فارس همین مضامین را از سخنان مدیرکل آژانس گزارش کرده است.

این اظهارات در همان روزی مطرح شد که وزیران خارجه چند کشور منطقه‌ای و اروپایی در استانبول درباره بحران منطقه گفت‌وگو کردند و به گزارش رسانه‌ها، سه کشور اروپایی از آمادگی خود برای مذاکره با تهران سخن گفتند. رسانه‌های داخلی در گزارش‌های خود از سخنان گروسی، از تعبیرهایی مانند «ادعا» استفاده کرده و آن را در امتداد رویکرد انتقادی ایران نسبت به عملکرد آژانس ارزیابی کرده‌اند.

انتقاد نمایندگی ایران از «استاندارد دوگانه»

هم‌زمان با سخنان گروسی، نمایندگی دائم جمهوری اسلامی ایران نزد سازمان‌های بین‌المللی در وین، به مناسبت هفتادمین سالگرد تصویب اساسنامه آژانس بین‌المللی انرژی اتمی، بیانیه‌ای صادر کرد. به گزارش خبرآنلاین و تابناک، نمایندگی ایران در این بیانیه خواستار پایان دادن به استانداردهای دوگانه و مقابله با سیاسی‌شدن فعالیت‌های آژانس شد و اعلام کرد که اجرای گزینشی مقررات و اقدامات با انگیزه‌های سیاسی با اصول اساسنامه آژانس سازگار نیست.

در این بیانیه به تفاوت در نحوه نظارت بر فعالیت‌های هسته‌ای ایران و نبود پادمان‌های جامع بر تمام فعالیت‌های هسته‌ای رژیم اسرائیل که به پیمان منع گسترش سلاح‌های هسته‌ای (ان‌پی‌تی) نپیوسته، اشاره شده است. نمایندگی ایران همچنین سکوت آژانس در برابر حملات آمریکا و اسرائیل به تأسیسات هسته‌ای ایران را مورد انتقاد قرار داد و تصریح کرد که ارکان مدیریتی و دبیرخانه آژانس حتی بیانیه‌ای ساده در محکومیت این حملات صادر نکرده‌اند.

زیر ذره‌بین فرهنگیان پرس

سخنان گروسی دو پیام هم‌زمان دارد: نخست اینکه آژانس از نظر فنی خود را برای بازگشت به نقش نظارتی آماده می‌داند و دوم اینکه کلید هر راه‌حلی را در دست دیپلماسی می‌بیند، نه در بیانیه‌های فنی. در مقابل، بیانیه نمایندگی ایران نشان می‌دهد که مسئله اصلی تهران، اعتماد به بی‌طرفی آژانس است؛ نهادی که به باور ایران در برابر حمله به تأسیسات تحت پادمان سکوت کرده است. فاصله این دو روایت، همان شکافی است که هر مذاکره‌ای ناچار باید آن را پر کند.

برای جامعه فرهنگیان، این خبر فقط یک تحول دیپلماتیک دوردست نیست. نتیجه گفت‌وگوهای هسته‌ای مستقیماً بر انتظارات تورمی، نرخ ارز و در نهایت بر سفره خانواده‌هایی اثر می‌گذارد که با حقوق ثابت زندگی می‌کنند. هر نشانه‌ای از پیشرفت یا بن‌بست در این مسیر، در بازارها بازتاب سریع دارد و قدرت خرید معلمان و بازنشستگان را تحت تأثیر قرار می‌دهد.

پیشنهاد فرهنگیان پرس آن است که در روزهایی که اخبار ضدونقیض درباره جنگ و مذاکره فضای عمومی را پر کرده، مدارس و معلمان در کلاس‌های مرتبط، به‌ویژه درس‌های مطالعات اجتماعی و تفکر و سواد رسانه‌ای، به دانش‌آموزان کمک کنند تا تفاوت «خبر»، «ادعا» و «تحلیل» را تشخیص دهند و نقش نهادهای بین‌المللی مانند آژانس را بر پایه منابع معتبر بشناسند؛ مهارتی که در عصر شایعه، خود نوعی ایمنی اجتماعی است.