دارمندرا پرادان، وزیر آموزش هند، روز شنبه پس از هفته‌ها اعتراض گسترده دانشجویان و جوانان به افشای لو رفتن سؤالات آزمون سراسری پزشکی، از مقام خود کناره‌گیری کرد. معترضان این اقدام را «پیروزی بزرگ» و «پیروزی صلح، صبر و پایداری» خواندند. استعفای وزیر در حالی رخ داد که پلیس دهلی‌نو برای متفرق کردن معترضان از گاز اشک‌آور استفاده کرده بود و دولت برای مهار اعتراض‌ها دسترسی به اینترنت را محدود کرده بود. این نخستین استعفای یک وزیر کابینه هند در پی رسوایی از سال ۲۰۱۴ محسوب می‌شود .
به گزارش فرهنگیان پرس، دارمندرا پرادان، وزیر آموزش هند، روز شنبه سوم مردادماه ۱۴۰۵، در پی هفته‌ها اعتراض گسترده دانشجویان و جوانان، از مقام خود استعفا داد. این اعتراض‌ها پس از افشای درز سؤالات آزمون سراسری ورودی دانشکده‌های پزشکی (NEET-UG) در ماه مه آغاز شد و حدود دو میلیون داوطلب را تحت تأثیر قرار داد . دولت هند ناچار شد نتایج آزمون را لغو و دستور برگزاری دوباره آن را در ۲۱ ژوئن صادر کند. معترضان که در «جانتار مانتار» دهلی‌نو تجمع کرده بودند، استعفای وزیر را جشن گرفتند و با سردادن شعار «زنده باد هند»، پخش سرود ملی و توزیع شیرینی، این رویداد را «پیروزی بزرگ» توصیف کردند . آقای پرادان در نامه استعفای خود خطاب به نارندرا مودی، نخست‌وزیر هند، اعلام کرد که برای خواسته‌ها، احساسات و انتظارات مشروع جوانان هند احترام عمیقی قائل است و برای جلوگیری از سوءاستفاده «عناصر ضدملی» از این وضعیت، استعفای خود را تقدیم کرده است .
این استعفا در حالی رخ داد که پلیس دهلی‌نو روز شنبه با استفاده از گاز اشک‌آور تلاش می‌کرد معترضان را متفرق کند؛ ساعاتی پیش از آنکه رهبران جنبش اعتراضی برای دور تازه‌ای از گفت‌وگو با مقام‌های دولت آماده شوند . استعفای آقای پرادان، دومین وزیر کابینه نارندرا مودی از سال ۲۰۱۴ است که در پی یک رسوایی از سمت خود کناره‌گیری می‌کند. رهبران این جنبش اعتراضی که با نام «جنبش سوسک‌ها» (Cockroach Movement) شناخته می‌شود، تأکید دارند که اعتراض‌های آنان تنها به موضوع درز سؤالات آزمون محدود نیست و مسائلی همچون کمبود فرصت‌های شغلی، فساد و پاسخگو نبودن دولت نیز از عوامل اصلی نارضایتی جوانان است . سونام وانگچوک، فعال مدنی که برای حمایت از این جنبش ۲۶ روز اعتصاب غذا کرده بود، در پیامی در شبکه اجتماعی ایکس، استعفای وزیر آموزش را «پیروزی صلح، صبر و پایداری» توصیف کرد .
ابهیجیت دیپکه، بنیان‌گذار حزب «کاکروچ جانتا» که رهبری این اعتراض‌ها را بر عهده داشت، خطاب به جمعیت معترضان گفت: «ما موفق شدیم» . حزب «کاکروچ جانتا» که در ماه مه ۲۰۲۶ و پس از آنکه رئیس دادگاه عالی هند برخی از جوانان بیکار را به «سوسک» تشبیه کرد، راه‌اندازی شد، توانست طی چند روز میلیون‌ها دنبال‌کننده در شبکه‌های اجتماعی جذب کند و به یکی از بزرگ‌ترین چالش‌های اجتماعی دوران نخست‌وزیری مودی تبدیل شود . اعتراض‌های اخیر که از بزرگ‌ترین تجمع‌های خیابانی سال‌های اخیر در هند به شمار می‌رود، از روز دوشنبه و پس از آن ابعاد گسترده‌تری یافت که پلیس برای جلوگیری از حرکت معترضان به سوی پارلمان، با باتوم و گاز اشک‌آور با آنان برخورد کرد و ده‌ها دانشجو زخمی شدند . دولت هند برای مهار اعتراض‌ها دسترسی به اینترنت را در بخش‌هایی از دهلی‌نو محدود و فعالیت ۱۸ ایستگاه مترو را متوقف کرد .
آزمون سراسری پزشکی هند؛ تقصیر سرخوردگی نسل جوان
دارمندرا پرادان، ۵۷ ساله، از چهره‌های ارشد حزب حاکم «بهاراتیا جاناتا» و از سال ۲۰۲۱ وزیر آموزش هند بود و از زمان آغاز نخست‌وزیری نارندرا مودی در سال ۲۰۱۴، مسئولیت وزارتخانه‌های مختلفی از جمله نفت، فولاد، توسعه مهارت و آموزش را بر عهده داشت . لو رفتن سؤالات آزمون سراسری پزشکی که از آن به عنوان یکی از سخت‌ترین آزمون‌های ورودی جهان یاد می‌شود، تنها یکی از موارد متعدد تقلب و درز سؤالات در نظام آموزشی هند است . این آزمون که هر سال حدود دو میلیون داوطلب برای رقابت بر سر کمتر از ۱۵۰ هزار صندلی در دانشکده‌های پزشکی در آن شرکت می‌کنند، نماد فشار مضاعف بر نسل جوانی است که با نرخ بیکاری حدود ۱۰ درصد در گروه سنی ۱۵ تا ۲۹ سال (و ۱۳.۶ درصد در مناطق شهری) دست‌وپنجه نرم می‌کنند . در سال ۲۰۲۴ نیز آزمون NEET با مشکل درز سؤالات مواجه شده بود، اما دادگاه عالی هند آن را یک «مشکل سیستماتیک» ندانست و از دستور برگزاری مجدد خودداری کرد .
زیر ذره‌بین فرهنگیان پرس
استعفای وزیر آموزش هند در پی اعتراضات گسترده دانشجویی، اگرچه یک پیروزی نمادین برای جنبش مدنی این کشور محسوب می‌شود، اما ریشه‌های عمیق‌تری را آشکار می‌سازد که نظام‌های آموزشی را در سطح جهانی تهدید می‌کند؛ ناکارآمدی سیستم‌های سنجش، نابرابری در دسترسی به آموزش باکیفیت و بحران اشتغال فارغ‌التحصیلان. تجربه هند نشان می‌دهد که وقتی آزمون‌های سرنوشت‌ساز با فساد و بی‌مسئولیتی ادغام می‌شوند، اعتماد عمومی به نهادهای آموزشی فرو می‌ریزد و نسل جوان به خیابان‌ها پناه می‌برد. برای نظام آموزشی ایران نیز که با چالش‌هایی چون کنکور سراسری، نابرابری آموزشی و معضل بیکاری فارغ‌التحصیلان روبه‌روست، این رویداد هشداری جدی است که پاسخگویی، شفافیت و بازنگری اساسی در سازوکارهای پذیرش دانشجو، دیگر یک انتخاب نیست، بلکه یک ضرورت اجتناب‌ناپذیر برای پیشگیری از بحران‌های اجتماعی مشابه در آینده است.
