سرپرست اداره کل فرهنگی و پرورشی وزارت آموزش و پرورش از آغاز برنامه‌های اوقات فراغت تابستان ۱۴۰۵ با شعار «تابستان؛ میدان نقش و عمل با میدان‌داری نسل بعثت» خبر داد و گفت: بیش از ۱۲۰ عنوان برنامه فرهنگی، هنری، ورزشی و مهارتی در ۳۵ هزار پایگاه سراسر کشور برای دانش‌آموزان تدارک دیده شده است. او با اشاره به غیرحضوری شدن بخشی از آموزش در سال تحصیلی گذشته، کلاس‌های جبرانی را فرصتی برای جبران کاستی‌های آموزشی دانش‌آموزان دانست و درباره شهریه کلاس‌های تابستانی نیز توضیح داد که بر اساس مصوبات استانی تعیین می‌شود.
به گزارش فرهنگیان پرس، ابوالحسن قلی‌زاده، سرپرست اداره کل فرهنگی، هنری، اردوها و فضاهای پرورشی وزارت آموزش و پرورش، در گفت‌وگو با خبرگزاری مهر از آغاز برنامه‌های اوقات فراغت تابستان ۱۴۰۵ خبر داد و اظهار کرد: «برنامه‌های تابستانی امسال با شعار “تابستان؛ میدان نقش و عمل با میدان‌داری نسل بعثت” از ابتدای تیرماه آغاز شده و تا ۲۰ شهریور ادامه خواهد داشت.» او با تأکید بر رویکردهای تربیتی این برنامه‌ها افزود: «اوقات فراغت تابستانی، در صورت طراحی هدفمند و مبتنی بر رویکردهای تربیتی، می‌تواند زمینه‌ساز تقویت هویت دینی و ملی، ارتقای مهارت‌های زندگی، پرورش روحیه مسئولیت‌پذیری اجتماعی، تقویت خلاقیت و تجربه مشارکت جمعی دانش‌آموزان باشد» و تأکید کرد که برنامه‌های تابستانی نباید صرفاً جنبه سرگرمی داشته باشند.
قلی‌زاده با اشاره به نقش مدارس و مراکز تربیتی در اجرای این برنامه‌ها گفت: «مدارس، معلمان و مراکز و پایگاه‌های اوقات فراغت، محور اصلی اجرای فعالیت‌های تابستانی هستند و با بهره‌گیری از مدارس منتخب دارای مجوز پایگاه، کانون‌های فرهنگی و تربیتی، اردوگاه‌های دانش‌آموزی، دارالقرآن‌ها، سالن‌های ورزشی و همچنین ظرفیت خانواده‌ها، نهادهای فرهنگی، مراکز مردمی و امکانات محلی، شبکه‌ای هم‌افزا برای تحقق اهداف تربیتی شکل گرفته است.» او ادامه داد: «در تابستان امسال بیش از ۱۲۰ عنوان برنامه و فعالیت فرهنگی، هنری، ورزشی، مهارتی و همچنین برنامه‌های ویژه اربعین حسینی برای دانش‌آموزان پیش‌بینی شده است» و پیش‌بینی می‌شود بیش از ۳۵ هزار پایگاه در سراسر کشور خدمات مورد نیاز را به دانش‌آموزان ارائه کنند.
سرپرست اداره کل فرهنگی و پرورشی درباره شهریه کلاس‌های تابستانی توضیح داد: «شهریه کلاس‌های فوق‌برنامه درسی مانند ریاضی و علوم، بر اساس ابلاغیه مربوط به کلاس‌های فوق‌برنامه مدارس و مصوبه شورای آموزش و پرورش شهرستان، منطقه یا ناحیه تعیین می‌شود. همچنین شهریه سایر کلاس‌های فرهنگی، هنری و مهارتی نیز مطابق مصوبات ستاد فعالیت‌های تابستانی هر استان و با توجه به عواملی مانند تعداد متقاضیان، سطح مدرس و نوع دوره متفاوت خواهد بود.» او با اشاره به غیرحضوری شدن بخشی از آموزش در سال تحصیلی گذشته خاطرنشان کرد: «ممکن است برخی دانش‌آموزان آموزش کامل را دریافت نکرده باشند؛ از این رو شرکت در کلاس‌های تابستانی می‌تواند فرصت مناسبی برای جبران کاستی‌های آموزشی آنان باشد.»
بررسی برنامه‌های تابستانی آموزش و پرورش در یک سال گذشته نشان می‌دهد که رویکرد جبران عقب‌ماندگی تحصیلی دانش‌آموزان، به ویژه پس از دوران جنگ، به یکی از اولویت‌های اصلی این برنامه‌ها تبدیل شده است. مدیرکل آموزش و پرورش شهر تهران نیز پیش‌تر اعلام کرده بود که بنا به دستور وزیر آموزش و پرورش، موضوع جبران عقب‌ماندگی تحصیلی دانش‌آموزان در ایام جنگ به برنامه‌های پایگاه‌های تابستانی اضافه شده و برای نخستین بار در تاریخ آموزش و پرورش، نیروهای آموزشی در فصل تابستان مشغول فعالیت هستند و حقوق دریافت می‌کنند. همچنین در استان خراسان شمالی، بیش از ۲۶ هزار دانش‌آموز در ۲۸۵ پایگاه اوقات فراغت ثبت‌نام کرده‌اند و برنامه‌ها با رویکرد مهارتمحور، تربیتی و دانش‌آموزمحور طراحی شده است.

زیر ذره‌بین فرهنگیان پرس

آنچه از جمع‌بندی برنامه‌های اعلام‌شده برای تابستان ۱۴۰۵ برمی‌آید، حرکت مثبت آموزش و پرورش به سمت رویکردی چندبعدی در غنی‌سازی اوقات فراغت دانش‌آموزان است؛ رویکردی که صرفاً به سرگرمی محدود نشده و اهداف تربیتی، مهارتی و جبران عقب‌ماندگی تحصیلی را نیز در بر می‌گیرد. با این حال، نگرانی‌هایی درباره عدالت آموزشی در این برنامه‌ها وجود دارد. تفاوت شهریه کلاس‌های تابستانی در استان‌های مختلف و وابستگی آن به مصوبات محلی، ممکن است شکاف آموزشی میان مناطق برخوردار و محروم را عمیق‌تر کند. همچنین، با توجه به شرایط خاص کشور در دوران آتش‌بس موقت و تأثیرات روانی ناشی از جنگ بر دانش‌آموزان، ضرورت دارد برنامه‌های تابستانی بیش از پیش به مؤلفه‌های سلامت روان و تقویت امید و نشاط اجتماعی توجه کنند. تجربه کشورهای درگیر بحران نشان داده است که برنامه‌های هدفمند اوقات فراغت می‌تواند نقش مهمی در کاهش آسیب‌های روانی دوران جنگ ایفا کند. امید است آموزش و پرورش با نظارت دقیق بر کیفیت اجرای این برنامه‌ها و توجه به نیازهای مناطق مختلف، تابستانی پویا و سازنده برای تمامی دانش‌آموزان ایرانی رقم بزند.