پذیرش دانشجومعلمان استعداد برتر در دانشگاه فرهنگیان و دانشگاه شهید رجایی امسال بدون نیاز به شرکت در کنکور سراسری و آزمون اختصاصی انجام می‌شود. رئیس مرکز برنامه‌ریزی منابع انسانی و امور اداری وزارت آموزش و پرورش با اعلام ظرفیت ۲۶ هزار نفری جذب دانشجومعلم، جزئیات شرایط، شیوه گزینش و مشوق‌های پیش‌بینی‌شده برای نخبگان را تشریح کرد؛ اقدامی که می‌تواند مسیر ورود استعدادهای برتر به حرفه معلمی را تسهیل کند.
به گزارش فرهنگیان پرس، وزارت آموزش و پرورش امسال روند جذب دانشجومعلمان را با دو مسیر عمومی و ویژه دنبال می‌کند؛ به‌گونه‌ای که علاوه بر ظرفیت ۲۴ هزار نفری دانشگاه فرهنگیان و دانشگاه شهید رجایی، ظرفیت مستقلی برای پذیرش ۲ هزار نفر از استعدادهای برتر ملی در نظر گرفته شده است. این تصمیم، در صورت اجرای دقیق، می‌تواند بخشی از نیاز نظام آموزشی به معلمان توانمند را از طریق جذب نخبگان علمی، فرهنگی، هنری و ورزشی تأمین کند.
علی باقرزاده، رئیس مرکز برنامه‌ریزی منابع انسانی و امور اداری وزارت آموزش و پرورش، در گفت‌وگو با پانا گفت: «تاکنون امکان جذب ۲۴ هزار نفر برای دانشگاه فرهنگیان و دانشگاه شهید رجایی فراهم شده است. در کنار این ظرفیت عمومی، ظرفیت ویژه‌ای به میزان ۲ هزار نفر نیز برای استعدادهای برتر در نظر گرفته شده است.»
او درباره مهم‌ترین تفاوت این شیوه پذیرش افزود: «افراد مشمول قانون استعدادهای برتر، دیگر نیازی به شرکت در کنکور سراسری و آزمون اختصاصی دانشگاه فرهنگیان ندارند و فرآیند پذیرش آن‌ها بر مبنای سوابق نخبگی و ارزیابی شایستگی‌های معلمی خواهد بود.»
باقرزاده همچنین تأکید کرد: «شیوه‌نامه و دستورالعمل اجرایی جذب استعدادهای برتر ملی در سال جاری هیچ‌گونه تغییری نداشته و بر اساس همان مصوبه ابلاغی شورای عالی انقلاب فرهنگی اجرا می‌شود.»
بر اساس ضوابط اعلام‌شده، متقاضیان باید حداکثر تا دو سال پس از فارغ‌التحصیلی و با سن حداکثر ۲۴ سال، در یکی از گروه‌های تعیین‌شده از جمله دارندگان مدال‌های المپیاد، برگزیدگان مسابقات قرآن، فعالان فرهنگی و هنری، ورزشکاران، برگزیدگان بنیاد ملی نخبگان، نفرات برتر مسابقات مهارتی، نخبگان سمپاد، برگزیدگان جشنواره‌های حوزوی و حافظان قرآن قرار داشته باشند.

معیارهای ارزیابی همچنان پابرجاست

هرچند این گروه از داوطلبان از شرکت در کنکور معاف هستند، اما پذیرش آن‌ها بدون ارزیابی نخواهد بود. داوطلبان باید حداقل امتیاز لازم را در بخش صلاحیت عمومی و همچنین صلاحیت اختصاصی معلمی کسب کنند تا امکان ورود به دانشگاه فرهنگیان برای آنان فراهم شود. همچنین سوابق علمی، رتبه‌های کشوری، معدل و ارتباط رشته تحصیلی با حوزه نخبگی در امتیاز نهایی مؤثر خواهد بود.
از سوی دیگر، برای پذیرفته‌شدگان نهایی امتیازهایی مانند بورسیه تحصیلی، اولویت استخدام در مدارس خاص، امکان تحصیل هم‌زمان و برخی تسهیلات اداری و نقل‌وانتقالی پیش‌بینی شده است. البته استمرار این مزایا به حفظ سطح علمی دانشجومعلمان و کسب حداقل معدل تعیین‌شده وابسته خواهد بود.
در ماه‌های گذشته، موضوع کیفیت جذب دانشجومعلم و کمبود نیروی انسانی در مدارس بارها از سوی مسئولان آموزش و پرورش و نمایندگان مجلس مطرح شده است. از ابتدای سال ۱۴۰۴ تاکنون نیز سیاست افزایش کیفیت جذب معلمان، اصلاح فرآیندهای گزینش و استفاده از ظرفیت نخبگان به عنوان یکی از راهکارهای جبران کمبود نیروی متخصص در دستور کار قرار داشته است. اکنون اجرای مسیر مستقل برای جذب استعدادهای برتر، یکی از مهم‌ترین اقدامات در همین چارچوب به شمار می‌رود.

جذب نخبگان؛ فرصت یا چالش؟

کارشناسان معتقدند موفقیت این طرح تنها به حذف کنکور وابسته نیست، بلکه کیفیت ارزیابی‌های تخصصی، شفافیت در امتیازدهی و عدالت در بررسی سوابق داوطلبان تعیین خواهد کرد که آیا این سیاست به جذب بهترین نیروهای آموزشی منجر می‌شود یا خیر. همچنین اطلاع‌رسانی دقیق و دسترسی برابر همه واجدان شرایط به فرآیند ثبت‌نام، از مهم‌ترین الزامات اجرای موفق این برنامه است.

زیر ذره‌بین فرهنگیان پرس

جذب استعدادهای برتر برای حرفه معلمی، اقدامی ارزشمند و ضروری است؛ اما این سیاست زمانی به ارتقای کیفیت آموزش کشور منجر خواهد شد که در کنار جذب نخبگان، مشکلات ساختاری حرفه معلمی نیز برطرف شود. بسیاری از دانش‌آموزان ممتاز همچنان به دلیل نگرانی از وضعیت معیشتی، مسیرهای شغلی دیگری را انتخاب می‌کنند. اگر قرار است دانشگاه فرهنگیان به نخستین انتخاب نخبگان تبدیل شود، باید علاوه بر تسهیل مسیر ورود، امنیت شغلی، کیفیت آموزش دانشگاهی، امکانات پژوهشی و جایگاه اجتماعی معلمان نیز به شکل جدی تقویت شود. در غیر این صورت، جذب محدود نخبگان نمی‌تواند به تنهایی پاسخگوی نیاز بلندمدت نظام آموزشی کشور باشد.