مرکز ارزشیابی و تضمین کیفیت نظام آموزش‌وپرورش، زمان برگزاری امتحانات نهایی جبرانی پایه یازدهم را برای چهار استان جنوبی خوزستان، بوشهر، هرمزگان و سیستان و بلوچستان که به دلیل شرایط جنگی و نگرانی‌های امنیتی با تعویق مواجه شده بود، اعلام کرد. این آزمون‌ها در روزهای ۷، ۱۱ و ۱۴ مرداد برگزار می‌شود تا دانش‌آموزان این مناطق بتوانند سوابق تحصیلی خود را تکمیل کنند.
به گزارش فرهنگیان پرس، مرکز ارزشیابی و تضمین کیفیت نظام آموزش و پرورش، برنامه زمان‌بندی جدید امتحانات نهایی جبرانی پایه یازدهم را برای دانش‌آموزان استان‌های خوزستان، بوشهر، هرمزگان و سیستان و بلوچستان اعلام کرد. بر اساس این اطلاعیه، امتحاناتی که به دلیل شرایط ویژه جنگی در این استان‌ها برگزار نشده بودند، در روزهای ۷، ۱۱ و ۱۴ مردادماه برگزار خواهند شد . این تصمیم پس از آن اتخاذ شد که ستاد عالی آزمون‌های وزارت آموزش‌وپرورش، برگزاری امتحانات نهایی پایه یازدهم را در روزهای ۲۵ و ۲۷ تیرماه در این چهار استان لغو کرده بود .
عبدالرضا فولادوند، رئیس مرکز ارزشیابی و تضمین کیفیت نظام آموزش‌وپرورش، پیش‌تر در گفت‌وگو با خبرگزاری ایرنا، از آغاز امتحانات نهایی دانش‌آموزان پایه‌های یازدهم و دوازدهم از روز پنج‌شنبه اول مردادماه در سراسر کشور خبر داده بود. او همچنین درباره وضعیت استان‌های جنوبی که به دلیل حملات دشمن با اختلال مواجه شده بودند، گفت که استان هرمزگان که آمادگی کامل نداشت، پس از اعلام آمادگی به چرخه امتحانات نهایی وارد شده است . رئیس مرکز ارزشیابی در خصوص امنیت حوزه‌های برگزاری نیز هشدار داده بود که از محل‌های خطر دوری شود و فاصله گرفته شود، زیرا پیش‌تر کارهای ایمنی انجام شده است .
بر اساس برنامه زمان‌بندی پیشین، امتحانات نهایی پایه یازدهم از ۲۲ تیرماه آغاز شده بود و تا ۵ مردادماه ادامه داشت . با این حال، به دلیل شرایط خاص کشور در استان‌های جنوبی و حملات دشمن، برگزاری آزمون‌های این استان‌ها با تأخیر مواجه شد . ستاد عالی آزمون‌های وزارت آموزش‌وپرورش در اطلاعیه خود، این تعویق را ناشی از شرایط خاص کشور و لزوم تأمین امنیت دانش‌آموزان عنوان کرده بود . همچنین پیش از این، وزارت آموزش‌وپرورش برخی از حوزه‌های برگزاری که در مجاورت مراکز حساس یا نظامی قرار داشتند را شناسایی و به مکان‌های امن‌تری همچون حسینیه‌ها و مراکز عمومی منتقل کرده بود تا محیطی کاملاً ایمن برای دانش‌آموزان فراهم شود .
پیشینه موضوع نشان می‌دهد که تعویق امتحانات نهایی در شرایط بحرانی، یکی از چالش‌های جدی نظام آموزشی در سال‌های اخیر بوده است. در سال تحصیلی ۱۴۰۴-۱۴۰۵ نیز با توجه به حملات گسترده دشمن به ایران، امکان برگزاری امتحانات نهایی به‌صورت متمرکز برای دانش‌آموزان مناطق مختلف با مشکلاتی مواجه شد. بررسی سوابق نشان می‌دهد که در سال ۱۴۰۴ نیز استان‌های جنوبی از جمله خوزستان، بوشهر و هرمزگان به دلیل جنگ و ناامنی، با تعویق امتحانات نهایی مواجه بوده‌اند و وزارت آموزش‌وپرورش مجبور به برگزاری برنامه‌های جبرانی برای آن‌ها شده است . این موضوع نشان می‌دهد که نظام آموزشی کشور نیازمند یک برنامه‌ریزی منعطف و پایدار برای مواجهه با بحران‌های احتمالی است تا حق دانش‌آموزان در مناطق مختلف تضییع نشود.
فولادوند درباره دانش‌آموزانی که موفق به شرکت در امتحانات نشدند نیز گفت که برنامه جبرانی برای آن‌ها در نظر گرفته خواهد شد تا بتوانند در امتحانات شرکت کنند. او همچنین پیش‌تر در مصاحبه‌ای با خبرگزاری مهر، درباره سناریوهای جایگزین در صورت تداوم شرایط جنگی، اعلام کرده بود که اگر امکان برگزاری امتحانات نهایی وجود نداشته باشد، این امتحانات به صورت داخلی و توسط خود مدارس برگزار خواهد شد و دانش‌آموزان برای ایجاد سوابق تحصیلی می‌توانند در امتحانات ترمیم نمره شرکت کنند . این رویکرد نشان‌دهنده انعطاف‌پذیری نظام آموزشی در شرایط بحرانی است، اما همچنان نگرانی‌هایی درباره عدالت آموزشی و کیفیت ارزشیابی دانش‌آموزان در مناطق مختلف وجود دارد.
زیر ذره‌بین فرهنگیان پرس
در حالی که وزارت آموزش‌وپرورش با اعلام زمان جدید امتحانات جبرانی، تلاش کرده است تا دانش‌آموزان چهار استان جنوبی را از بلاتکلیفی خارج کند، اما این سوال اساسی همچنان مطرح است که آیا برگزاری امتحانات در تاریخ‌های متفاوت و با فاصله زمانی از سایر استان‌ها، می‌تواند عدالت آموزشی را به طور کامل تأمین کند یا خیر. نگرانی اصلی دانش‌آموزان و خانواده‌ها، تفاوت در سطح آمادگی و شرایط روانی است؛ چرا که دانش‌آموزان مناطق جنگی، نه‌تنها با فشارهای روانی ناشی از جنگ و ناامنی دست‌وپنجه نرم می‌کنند، بلکه فرصت مطالعاتی کمتری نیز نسبت به همتایان خود در سایر استان‌ها داشته‌اند. همچنین با توجه به تأثیر ۶۰ درصدی نمرات امتحانات نهایی در کنکور سراسری، هرگونه اختلاف در نحوه برگزاری یا سطح دشواری سوالات، می‌تواند تأثیر مستقیمی بر آینده تحصیلی دانش‌آموزان داشته باشد . پیشنهاد می‌شود وزارت آموزش‌وپرورش با تشکیل کارگروهی ویژه و بررسی دقیق شرایط این دانش‌آموزان، راهکارهای جبرانی متناسب‌تری نظیر درنظرگرفتن ضریب تعدیل برای نمرات این استان‌ها یا برگزاری آزمون هماهنگ‌تر را در دستور کار قرار دهد تا عدالت آموزشی در این شرایط حساس، بیش از پیش مورد توجه قرار گیرد.
