رئیس مرکز مدیریت بیماریهای واگیر وزارت بهداشت از افزایش موارد ابتلا به آنفلوانزا در هفته گذشته خبر داد و اعلام کرد که ویروس غالب در گردش، آنفلوانزای نوع B است. قباد مرادی با اشاره به علائمی همچون کوفتگی بدن، تب و سردرد، بر غیرمعمول نبودن این بیماری تأکید کرد و گفت راهکارهای پیشگیری از آنفلوانزا مشابه توصیههای دوران کووید-۱۹ است. این هشدار در حالی مطرح میشود که کشور در آستانه فصل سرد سال و همزمان با افزایش موارد کرونا قرار دارد.
به گزارش فرهنگیان پرس، قباد مرادی، رئیس مرکز مدیریت بیماریهای واگیر وزارت بهداشت، امروز یکشنبه ۱۵ شهریور ماه با اشاره به آخرین یافتههای نظام دیدهبانی عفونتهای تنفسی کشور اعلام کرد که میزان موارد آنفلوانزا در هفته گذشته افزایش داشته است. بر اساس این گزارش، حدود ۵.۵ درصد از افرادی که با علائم عفونتهای تنفسی به مراکز بهداشتی درمانی بستری و سرپایی مراجعه کردهاند، از نظر آنفلوانزا مثبت بودهاند.
مرادی با بیان اینکه در حال حاضر بیشترین نوع آنفلوانزای در گردش در جامعه، آنفلوانزای نوع B است، افزود: این ویروس میتواند با علائمی مانند کوفتگی بدن، تب، سردرد و سایر علائم غیراختصاصی همراه باشد. او تأکید کرد که آنفلوانزا بیماری غیرمعمولی نیست و انواع در گردش در کشور، همان گونههایی هستند که در سایر نقاط جهان مشاهده میشوند. راهکارهای پیشگیری از این بیماری نیز تا حد زیادی مشابه توصیههایی است که برای پیشگیری از کووید-۱۹ مطرح میشود.
بر اساس دادههای نظام مراقبت دیدهوری تنفسی، در هفتههای اخیر سویه غالب ویروس آنفلوانزا در کشور، نوع B با سهم بیش از ۸۰ درصد بوده است. این در حالی است که در مقطع زمانی مشابه در سال قبل (۱۴۰۴)، تایپ غالب ویروس آنفلوانزای نوع A گزارش شده بود. تغییر الگوی ویروسهای در گردش، یکی از چالشهای مهم پیش روی نظام سلامت کشور محسوب میشود که نیازمند پایش مستمر و اطلاعرسانی بهموقع به جامعه است.
موضوع شیوع آنفلوانزا در یک سال اخیر فراز و نشیبهای زیادی داشته است. در پاییز ۱۴۰۴، کشور با یکی از شدیدترین پیکهای آنفلوانزا در سالهای اخیر مواجه شد. در هفته اول آذر ۱۴۰۴، درصد مثبت آزمایش PCR آنفلوانزا در سطح کشور به ۳۵.۷ درصد رسید و نسبت بیماران بستری با علائم شدید تنفسی (SARI) به ۱۶.۶ درصد افزایش یافت؛ رقمی که چهار برابر آستانه هشدار محسوب میشد. در آن مقطع، حدود ۳۴ درصد از کل عفونتهای تنفسی ثبتشده مربوط به ویروس آنفلوانزا بود که بیش از سه و نیم برابر آستانه هشدار ۱۰ درصدی قرار داشت. همچنین تا اواخر پاییز ۱۴۰۴، حدود ۱۱۰ تا ۱۱۵ مورد فوت منتسب به آنفلوانزا در کشور ثبت شد که عمده آنها مربوط به سالمندان و بیماران زمینهای بود.
با وجود کاهش چشمگیر موارد ابتلا در اوایل سال ۱۴۰۵، نظام مراقبت بیماریهای تنفسی وزارت بهداشت از شناسایی مجدد موارد ابتلا به آنفلوانزا بهویژه سویه B در هفتههای اخیر خبر داده و نسبت به غیرقابلپیشبینی بودن الگوی گردش ویروسها هشدار داده است. این در حالی است که از حدود سه هفته قبل، شاهد افزایش موارد کووید-۱۹ در کشور نیز بودهایم و هماکنون این بیماری از مرز هشدار پایین عبور کرده است.
یکی از نگرانیهای جدی در آستانه فصل سرما، وضعیت تأمین واکسن آنفلوانزا است. سازمان غذا و دارو اعلام کرده که حدود یک میلیون دوز واکسن برای گروههای واجد شرایط تأمین خواهد شد و واکسنهای حوزه بهداشت از اواخر شهریور و اوایل مهر در دسترس قرار میگیرند. با این حال، تولید واکسن آنفلوانزا در داخل کشور متوقف شده و تأمین واکسن با مشکلاتی نظیر تأخیر تولیدکنندگان خارجی، افزایش قیمت و مشکلات نقلوانتقال مالی و حملونقل مواجه است. در سال ۱۴۰۴، قیمت هر دوز واکسن آنفلوانزا حدود ۹۱۷ هزار تومان اعلام شده بود.
زیر ذرهبین فرهنگیان پرس
افزایش مجدد موارد آنفلوانزا در هفتههای اخیر و همزمانی آن با صعود موارد کووید-۱۹، زنگ خطری جدی برای نظام سلامت کشور در آستانه فصل پاییز و بازگشایی مدارس است. جامعه فرهنگیان بهعنوان یکی از گروههای پرتماس و در معرض خطر، بهطور ویژه در معرض این موجهای ویروسی قرار دارند. معلمان و دانشآموزان روزانه ساعات طولانی را در فضاهای بسته کلاسهای درس سپری میکنند و این موضوع، زنجیره انتقال ویروسهای تنفسی را تسهیل میکند. در شرایطی که کشور در آتشبس موقت پس از جنگ تحمیلی قرار دارد و نظام سلامت با فشارهای ناشی از تحریمها دستوپنجه نرم میکند، تأمین بهموقع واکسنهای مورد نیاز گروههای پرخطر از جمله معلمان، یک ضرورت اجتنابناپذیر است.
نکته قابل تأمل دیگر، تغییر الگوی ویروس غالب از نوع A در سال گذشته به نوع B در سال جاری است. این تغییر نشاندهنده پویایی و غیرقابلپیشبینی بودن ویروسهای تنفسی است و لزوم تقویت نظام دیدهبانی و افزایش سرعت واکنش دستگاههای مرتبط را دوچندان میکند. همچنین توقف تولید واکسن داخلی و وابستگی به واردات در شرایط تحریم، یک آسیبپذیری راهبردی است که میتواند کشور را در مواجهه با پیکهای بعدی با چالش جدی مواجه کند. انتظار میرود وزارت بهداشت با تسریع در فرآیند تأمین و توزیع واکسن و همچنین اطلاعرسانی دقیق و بهموقع به جامعه، زمینه را برای مدیریت مؤثر این موجهای ویروسی فراهم آورد. همچنین ضروری است آموزش و پرورش با همکاری وزارت بهداشت، برنامههای پیشگیری و مراقبتی ویژهای برای مدارس تدوین و اجرا کند تا از شیوع گسترده بیماری در میان دانشآموزان و معلمان جلوگیری شود.
