وزارت آموزش و پرورش اعلام کرد که تمام فرآیند پیش‌ثبت‌نام دانش‌آموزان برای سال تحصیلی جدید، صرفاً از طریق سامانه my.medu.ir انجام می‌شود و مدارس حق دریافت مدارک فیزیکی در این مرحله را ندارند. والدین از مراجعه حضوری به مدارس خودداری کنند تا از ازدحام و مشکلات احتمالی جلوگیری شود.
به گزارش فرهنگیان پرس، وزارت آموزش و پرورش در بخشنامه‌ای که امروز (۲ خرداد ۱۴۰۵) به تمامی ادارات کل آموزش و پرورش استان‌ها ابلاغ شد، اعلام کرد: «از این پس، کلیه فرآیندهای مربوط به پیش‌ثبت‌نام دانش‌آموزان در پایه‌های ورودی (پیش‌دبستانی، اول دبستان و هفتم) صرفاً از طریق سامانه یکپارچه ثبت‌نام مدارس به نشانی my.medu.ir انجام می‌شود.» معاونت آموزش ابتدایی وزارت آموزش و پرورش تأکید کرده است که این طرح در راستای هوشمندسازی فرآیندهای آموزشی، تکریم ارباب‌رجوع و کاهش مراجعات حضوری و همچنین تسهیل در فرآیند ثبت‌نام اجرایی می‌شود.
بر اساس این بخشنامه، مدارس سراسر کشور در مرحله پیش‌ثبت‌نام، مجاز به دریافت هیچ‌گونه مدرک فیزیکی (از جمله کپی شناسنامه، کارت ملی، گواهی سکونت و فرم‌های پزشکی) از والدین نیستند. اولیای دانش‌آموزان باید با مراجعه به درگاه مذکور و ورود اطلاعات هویتی خود و فرزندشان، فرآیند پیش‌ثبت‌نام را تکمیل کنند. مسئولان وزارت آموزش و پرورش هشدار داده‌اند: «هرگونه مراجعه حضوری به مدارس برای پیش‌ثبت‌نام، غیرضروری بوده و مدارس موظف به پذیرش و ثبت‌نام حضوری در این مرحله نیستند.»
ضرورت جلوگیری از ازدحام و کاهش هزینه‌های خانواده‌هامدیرکل ارزیابی عملکرد و پاسخگویی به شکایات وزارت آموزش و پرورش در گفت‌وگو با فرهنگیان پرس، با اشاره به تجربه سال‌های گذشته که شاهد صف‌های طولانی و تجمع والدین جلوی مدارس بودیم، اظهار داشت: «هدف اصلی این طرح، حذف ترددهای غیرضروری، کاهش ترافیک شهری و مهم‌تر از همه، کاهش هزینه‌های سربار خانواده‌هاست.» او افزود: «والدین نگران نباشند؛ تمامی مدارک و مستندات در سامانه بارگذاری می‌شود و پس از تأیید اطلاعات توسط مدرسه، فرآیند ثبت‌نام قطعی در موعد مقرر اعلام خواهد شد.»
همچنین کارشناسان فناوری اطلاعات آموزش و پرورش تأکید کرده‌اند که سامانه my.medu.ir ظرفیت ترافیک همزمان میلیونی را دارد و والدین نگران کندی یا قطعی سامانه نباشند. با این حال، تجربه سال گذشته (۱۴۰۴) نشان داد که در روزهای اول ثبت‌نام، به دلیل هجوم یکباره کاربران، سامانه با اختلالات مقطعی مواجه شد که خوشبختانه ظرف ۴۸ ساعت برطرف گردید. مسئولان وعده داده‌اند که امسال با ارتقای سرورها و افزایش پهنای باند، چنین مشکلی تکرار نخواهد شد.
جزئیات فرآیند پیش‌ثبت‌نام اینترنتیوالدین باید پس از ورود به سامانه my.medu.ir، ابتدا کدملی خود و سپس کدملی فرزند را وارد کنند. در مرحله بعد، اطلاعات تماس (شماره تلفن همراه و نشانی دقیق محل سکونت) و همچنین اطلاعات مدرسه مورد نظر (با توجه به محدوده جغرافیایی) ثبت می‌شود. سیستم به صورت خودکار، مدرسه نزدیک به محل سکونت را پیشنهاد می‌دهد، اما والدین می‌توانند در صورت وجود ظرفیت، مدرسه دیگری را نیز انتخاب کنند.
پس از تکمیل اطلاعات، یک کد رهگیری ۱۲ رقمی به والدین اعلام می‌شود که باید آن را تا زمان ثبت‌نام قطعی نگهداری کنند. مدارس موظف هستند ظرف ۷۲ ساعت کاری، اطلاعات ثبت‌شده را بررسی و در صورت کامل بودن مدارک، پیش‌ثبت‌نام را تأیید یا با ذکر دلیل، درخواست اصلاح اطلاعات را اعلام کنند. والدین می‌توانند از طریق همان سامانه، وضعیت درخواست خود را پیگیری کنند.
چالش‌ها و انتقادات معلمان و والدین در سال‌های اخیربراساس گزارش‌های رسیده به فرهنگیان‌پرس از ابتدای سال ۱۴۰۴ تا کنون (خرداد ۱۴۰۵)، یکی از مهم‌ترین دغدغه‌های معلمان و والدین، نبود دسترسی عادلانه به اینترنت و تجهیزات هوشمند در مناطق محروم و روستایی بوده است. آمارهای غیررسمی حاکی از آن است که حدود ۸ درصد از خانواده‌های ایرانی همچنان به اینترنت پرسرعت دسترسی ندارند یا فاقد تلفن همراه هوشمند هستند. انجمن اولیا و مربیان استان سیستان و بلوچستان در نامه‌ای به وزارت آموزش و پرورش در دی‌ماه ۱۴۰۴، خواستار در نظر گرفتن «رویه جایگزین حضوری» برای این خانواده‌ها شده بود که تاکنون پاسخی رسمی به آن داده نشده است.
همچنین برخی از معلمان پایه اول ابتدایی در گفت‌وگو با فرهنگیان پرس، نسبت به افزایش بار کاری خود در فصل ثبت‌نام معترض بودند. یکی از معلمان تهران با ذکر نام مستعار «ر. م.» گفت: «سال گذشته علاوه بر کار در کلاس، مجبور بودیم به ده‌ها خانواده بی‌سواد دیجیتال کمک کنیم تا مدارک را در سامانه بارگذاری کنند. اگر وزارتخانه تصمیم به الکترونیکی کردن ثبت‌نام دارد، باید تسهیلگرانی در خود مدارس یا مراکز محلی برای راهنمایی والدین بی‌سواد دیجیتال مستقر کند.»
زیر ذره‌بین فرهنگیان پرس
اجرای طرح پیش‌ثبت‌نام فقط اینترنتی، هرچند گامی مثبت در جهت هوشمندسازی و کاهش بروکراسی زائد اداری محسوب می‌شود، اما نادیده گرفتن شکاف دیجیتال میان خانواده‌های مرفه و کم‌برخوردار، می‌تواند به بی‌عدالتی آموزشی دامن بزند. فرهنگیان پرس معتقد است وزارت آموزش و پرورش باید همزمان با اجباری کردن ثبت‌نام الکترونیکی، تمهیداتی از قبیل راه‌اندازی «کیوسک‌های خودخدمت ثبت‌نام» در دفاتر پیشخوان دولت و همچنین آموزش رایگان سواد دیجیتال به والدین بی‌سواد (به ویژه در مناطق حاشیه‌ای و روستایی) را در دستور کار قرار دهد. در غیر این صورت، شاهدیم که هر ساله جمعی از دانش‌آموزان به دلیل مشکلات فنی یا ناآشنایی والدین با فضای مجازی، از ثبت‌نام به موقع بازمی‌مانند و این امر مستقیماً به اصل «تکریم ارباب‌رجوع» که وزارتخانه بر آن تأکید دارد، ضربه می‌زند. وزارتخانه باید پاسخ دهد که برای ۸ درصد خانواده‌های فاقد دسترسی به اینترنت چه برنامه‌ای دارد؟ و آیا باز هم قرار است این خانواده‌ها به ناچار برای ثبت‌نام فرزندشان به ادارات آموزش و پرورش سرگردان شوند؟
