به گزارش فرهنگیان پرس، علی باقرزاده، رئیس مرکز برنامه‌ریزی منابع انسانی و امور اداری وزارت آموزش و پرورش، در گردهمایی رؤسای دانشگاه فرهنگیان سراسر کشور که در اردوگاه فرهنگی شهید باهنر تهران برگزار شد، با تشریح سیاست «برای ایران، برای مدرسه» به بیان مهم‌ترین چالش‌های پیش‌روی این دانشگاه پرداخت و از کمبود شدید هیأت علمی و فرسودگی زیرساخت‌ها خبر داد.
بنابر گزارش خبرگزاری مهر، باقرزاده در این نشست که با حضور اعضای هیأت‌رئیسه، رؤسای دانشگاه‌های فرهنگیان استان‌ها و مدیران دانشکده‌های این دانشگاه برگزار شد، اظهار کرد: «عنوان “برای ایران، برای مدرسه” یک شعار سیاسی نیست، بلکه سیاستی پذیرفته‌شده در جهان است که منافع ملت‌ها را از مدرسه آغاز می‌کند؛ چراکه قوام و ماندگاری یک ملت بدون مدرسه امکان‌پذیر نیست.»
او با بیان اینکه وضعیت امروز جامعه، محصول مدارس دیروز و آینده کشور، محصول مدارس امروز است، مدرسه را بستری بی‌بدیل برای یادگیری، شناسایی استعدادها و پرورش مهارت‌ها دانست.
نسبت بحرانی استاد به دانشجو
رئیس مرکز برنامه‌ریزی منابع انسانی و امور اداری وزارت آموزش و پرورش با اشاره به مهم‌ترین چالش‌های پیش‌روی دانشگاه فرهنگیان، به آمار نگران‌کننده کمبود هیأت علمی اشاره کرد و گفت: «نسبت استاد به دانشجو در حال حاضر ۶۱ به ۱ است، در حالی که استاندارد ۳۰ به ۱ است و کشور با کمبود حدود ۲ هزار عضو هیأت علمی مواجه است.»
این آمار نشان‌دهنده فشار مضاعف بر اساتید موجود و کاهش کیفیت آموزش در دانشگاهی است که مسئولیت تربیت معلمان آینده کشور را بر عهده دارد.
فرسودگی زیرساخت‌ها و فاصله با استانداردها
باقرزاده در ادامه به وضعیت نامناسب زیرساخت‌های دانشگاه فرهنگیان نیز پرداخت و تصریح کرد: «۷۵ درصد ساختمان‌های دانشگاه بیش از ۳۰ سال قدمت دارند و سرانه فضای آموزشی دانشگاه فرهنگیان حدود ۱.۴ مترمربع است، در حالی که استاندارد دانشگاهی ۱۰ مترمربع تعیین شده است.» این فاصله قابل توجه با استانداردهای دانشگاهی، کیفیت محیط یادگیری دانشجومعلمان را با چالش جدی مواجه کرده است.
وابستگی مالی و ضعف برنامه‌های درسی
رئیس مرکز برنامه‌ریزی منابع انسانی و امور اداری وزارت آموزش و پرورش، وابستگی مالی دانشگاه به درآمدهای اختصاصی، فاصله کم نسل‌ها و عدم هم‌پایی برنامه‌های درسی با شتاب تغییرات، ضعف مهارت‌های فناورانه برخی از فارغ‌التحصیلان و ضرورت تقویت کارورزی را از دیگر چالش‌های جدی تربیت معلم برشمرد و تأکید کرد: «مهم‌ترین برنامه درسی معلمی، کارورزی مؤثر در محیط واقعی است.»
بازنگری در دوره‌های مهارت‌آموزی
باقرزاده با اشاره به ظرفیت پذیرش دانشجومعلمان گفت: «ظرفیت دانشگاه فرهنگیان در سال آینده حداقل ۲۶ هزار نفر برآورد می‌شود و با احتساب ظرفیت‌های قانونی، امکان مطالبه افزایش پذیرش نیز وجود دارد، هرچند محدودیت فضا در مراکز استان‌ها یکی از چالش‌های جدی این مسیر است.» او دوره‌های مهارت‌آموزی یک‌ساله را از موضوعات نیازمند بازنگری دانست و تصریح کرد: «مطالعات میدانی نشان می‌دهد رضایت معلمان از این دوره‌ها پایین است و ارتباط معناداری میان محتوای دوره‌ها و نیازهای کلاس درس وجود ندارد؛ بنابراین اصلاح اساسی این فرآیند یک ضرورت است.»
تأکید بر شایستگی‌های معلم تراز
رئیس مرکز برنامه‌ریزی منابع انسانی و امور اداری وزارت آموزش و پرورش با اشاره به سیاست‌های جذب و تأمین نیروی انسانی، بر لزوم پرهیز از گزینش‌های نادرست، بازتعریف شایستگی‌های معلم تراز و تقویت برنامه «صلاحیت معلمی» در دانشگاه فرهنگیان تأکید کرد و افزود: «قلب مدرسه، معلم است و قلب نظام تربیت معلم، دانشگاه فرهنگیان است؛ دانشگاهی که خروجی آن، کارمند نیست، بلکه انسانی است که طی ۳۰ تا ۴۰ سال بر سرنوشت نسل‌ها اثر می‌گذارد.»
زیر ذره‌بین فرهنگیان پرس:
اعداد و ارقام ارائه‌شده توسط رئیس مرکز برنامه‌ریزی منابع انسانی، تصویر نگران‌کننده‌ای از وضعیت دانشگاه فرهنگیان ترسیم می‌کند.
کمبود ۲ هزار عضو هیأت علمی در شرایطی که این دانشگاه مسئولیت خطیر تربیت معلمان آینده کشور را بر عهده دارد، زنگ خطری جدی برای نظام آموزشی است.
نسبت ۶۱ به ۱ استاد به دانشجو عملاً امکان نظارت کافی بر فرآیند یادگیری و تربیت حرفه‌ای دانشجومعلمان را از بین برده است.
در کنار این، فرسودگی ۷۵ درصدی ساختمان‌ها و سرانه ۱.۴ مترمربعی فضای آموزشی (در برابر استاندارد ۱۰ مترمربع) نشان می‌دهد که دانشگاه فرهنگیان سال‌هاست با کمبود اعتبارات و بی‌توجهی مواجه بوده است.
سؤال اساسی اینجاست که با وجود این همه کمبود و چالش، چگونه انتظار داریم معلمان توانمند و کارآمدی تربیت کنیم که بتوانند نسل آینده را برای مواجهه با تحولات پیچیده جهان آماده کنند؟
به نظر می‌رسد تا زمانی که نگاه به دانشگاه فرهنگیان به عنوان یک اولویت ملی تبدیل نشود، این چالش‌ها نه تنها حل نخواهد شد، بلکه بحران عمیق‌تری را در کیفیت آموزش کشور رقم خواهد زد.
