در حالی که اینترنت بین‌الملل سرانجام پس از سه ماه به کشور بازگشت، برآوردهای رسمی و غیررسمی از عمق فاجعه اقتصادی این دوره حکایت دارد. بر اساس گزارش‌های منتشرشده، کسب‌وکارهای دیجیتال ایران در این سه ماه متحمل خسارتی معادل ۸۵۰ هزار میلیارد تومان شده‌اند و نزدیک به نیمی از فعالان این حوزه با کاهش درآمد روبرو بوده‌اند. معاون اجرایی رئیس‌جمهور نیز تأیید کرد که فقط ۱۶ درصد از مردم گفته‌اند قطع اینترنت تأثیری بر زندگی‌شان نداشته است.

به گزارش فرهنگیان پرس، ابعاد واقعی خسارت قطعی سه‌ماهه اینترنت بین‌الملل که از دی‌ماه ۱۴۰۴ آغاز و تا پنجم خرداد ۱۴۰۵ ادامه یافت، به تدریج در حال آشکار شدن است. این فاجعه اقتصادی که به دنبال جنگ تحمیلی سوم بر کشور تحمیل شد، در حالی ۵۰ روز پس از پایان جنگ ۴۰ روزه نیز تداوم یافت که به گفته محمدجعفر قائم‌پناه، معاون اجرایی رئیس‌جمهور، نتایج نظرسنجی‌های رسمی نشان می‌داد نزدیک به نیمی از پاسخ‌دهندگان کسب‌وکارشان تحت تأثیر این قطعی قرار گرفته و با کاهش درآمد روبرو شده‌اند.

مهکامه شریف‌زاد، رئیس هیأت مدیره انجمن بلاکچین ایران، در گفت‌وگو با ایرنا، با تشبیه این اقدام به «قطع برق و اکسیژن یک بیمارستان برای خاموش کردن آتش یک اتاق»، خسارت وارده را فراتر از ارقام مالی دانست. به گفته او ، میلیون‌ها فریلنسر، فروشنده خرد اینترنتی، تولیدکننده محتوا و برنامه‌نویس مستقل که کل معیشت‌شان به اینترنت وابسته بود، در این مدت به صفر درآمدی رسیدند. در لایه‌ای دیگر، فروشگاه‌های اینستاگرامی و استارتاپ‌هایی که سال‌ها برای جذب مخاطب تلاش کرده بودند، سرمایه اجتماعی خود را یک‌شبه از دست دادند.

در لایه سوم، کاربران ناچار به استفاده از VPNهای ناشناس شدند که امنیت داده‌های ملی و شخصی را به خطر انداخت. در لایه چهارم نیز موج مهاجرت نخبگان و فرسودگی روانی متخصصان، بزرگ‌ترین آسیب بلندمدت را رقم زد. کارشناسان معتقدند بهبود شرایط نیازمند یک دوره «نقاهت حمایتی» با تسهیلات، معافیت‌های مالیاتی و بسته‌های تشویقی از سوی دولت است.

 

زیر ذره‌بین فرهنگیان پرس

قطع سه‌ماهه اینترنت، بزرگ‌ترین مانور تجربی برای اثبات این واقعیت بود که اقتصاد دیجیتال، بخش مجزایی از اقتصاد نیست، بلکه تار و پود اقتصاد مدرن ایران است. خسارت ۸۵۰ هزار میلیارد تومانی، تنها بخش قابل محاسبه ماجراست؛ بخش غیرقابل محاسبه آن، از دست رفتن اعتماد سرمایه‌گذاران، مهاجرت نخبگان و فروپاشی اعتماد به پایداری زیرساخت‌های دیجیتال کشور است. اکنون که اینترنت بازگشته، دولت باید با تدوین فوری «پروتکل‌های پایداری اینترنت در شرایط بحرانی»، تضمین دهد که هیچ‌گاه شاهد تکرار چنین فاجعه‌ای نخواهیم بود.