سخنگوی وزارت آموزش و پرورش از اجرای برنامه‌های تربیتی با محوریت «زیست عفیفانه»، تعمیق احکام دینی و تبیین آموزه‌های شرعی برای دانش‌آموزان از ابتدای مهرماه خبر داد. علی فرهادی با اشاره به تأثیرگذاری جریان‌های فرهنگی بر جامعه، ترویج فرهنگ برهنگی را خواست دشمن برای تسلط بر جوامع دانست و تأکید کرد که دشمن با ایجاد فرهنگ بی‌بندوباری به دنبال اختلال و به‌هم‌ریختگی در کشور است. برنامه‌ریزی‌های معاونت پرورشی برای این حوزه عمیق و گسترده انجام شده است.
به گزارش فرهنگیان پرس، علی فرهادی، سخنگوی وزارت آموزش و پرورش، امروز یکشنبه ۱۵ شهریور ماه در گفت‌وگو با خبرگزاری مهر، از اجرای برنامه‌های جدید این وزارتخانه در حوزه حجاب و مقابله با آسیب‌های فرهنگی خبر داد و گفت: «مسائل تربیتی سه بستر مهم دارد؛ خانواده، اجتماع و مدرسه. دانش‌آموز بخش زیادی از زمان خود را خارج از مدرسه سپری می‌کند و حتی در زمان حضور در مدرسه نیز تمام وقت او صرف فعالیت‌های تربیتی نمی‌شود، بلکه بخشی از زمان دانش‌آموز به آموزش دروس مختلف از جمله فیزیک، ریاضی و شیمی اختصاص دارد.»
فرهادی با تأکید بر رویکرد جدید وزارتخانه در حوزه مسائل فرهنگی و تربیتی، افزود: «آنچه آموزش و پرورش اکنون با تأکید وزیر محترم بر آن کار می‌کند، موضوع «زیست عفیفانه»، تعمیق احکام دینی و آموزش آموزه‌های شرعی به دانش‌آموزان است. تلاش ما این است که با تعمیق مفاهیم دینی، احکام شرعی و تبیین اهمیت زیست عفیفانه، به‌ویژه برای دانش‌آموزان دختر، زمینه شناخت بهتر این مفاهیم فراهم شود.»
سخنگوی وزارت آموزش و پرورش در ادامه با اشاره به تأثیرگذاری جریان‌های فرهنگی بر جامعه، اظهار کرد: «از نگاه ما، ترویج فرهنگ برهنگی خواست دشمن برای تسلط بر جوامع است و هدف آن سعادتمندی جامعه نیست؛ بلکه دشمن تلاش می‌کند با ایجاد فرهنگ بی‌بندوباری در جامعه، زمینه را برای تسلط بر منابع آن جامعه و ایجاد اختلال و به‌هم‌ریختگی در کشور فراهم کند.»
فرهادی خاطرنشان کرد که همه این اقدامات از جنس «تبیین» است و باید بتوانیم مفاهیم مورد نیاز را برای دانش‌آموزان به‌درستی تبیین کنیم. او افزود: «معاونت پرورشی آموزش و پرورش نیز برای این موضوع برنامه دارد و برنامه‌ریزی‌های عمیقی در این زمینه انجام شده است که ان‌شاءالله از ابتدای مهرماه اجرایی خواهد شد.»
گفتنی است، علی فرهادی روز گذشته (شنبه ۱۴ شهریور) نیز در نشست خبری با اصحاب رسانه حضور یافته و بر ضرورت ایجاد نشاط، امید و انگیزه در مدارس تأکید کرده بود. وی در آن نشست، اجرای برنامه‌های آموزشی و تربیتی را از مهم‌ترین مؤلفه‌های تقویت اقتدار علمی کشور دانسته بود.
طرح «زیست عفیفانه» در یک سال گذشته به‌تدریج در دستور کار آموزش و پرورش قرار گرفته است. در سال تحصیلی ۱۴۰۴-۱۴۰۵، این طرح در قالب برنامه‌های پایلوت در برخی استان‌ها از جمله قم اجرا شد و بیش از ۳۰ دبیرستان دخترانه در مقطع متوسطه اول و دوم و هنرستان‌ها را تحت پوشش قرار داد. همچنین در سال ۱۴۰۴، دوره‌های آموزشی تربیت مربی زیست عفیفانه با محوریت حجاب و عفاف در استان فارس برگزار شد. اتاق‌های فکر زیست عفیفانه نیز در برخی مناطق آموزشی مانند ناحیه ۴ اصفهان تشکیل شده است.
با این حال، اجرای برنامه‌های مرتبط با حجاب در مدارس همواره با چالش‌هایی همراه بوده است. در سال ۱۴۰۴، امضای تفاهمنامه بین وزارت آموزش و پرورش و فراجا، حاشیه‌های زیادی ایجاد کرد و برخی رسانه‌ها ادعا کردند که بر اساس این تفاهمنامه، به نیروهای نظامی برای تحمیل حجاب به دانش‌آموزان اختیار داده شده است. هرچند مسئولان آموزش و پرورش این ادعا را تکذیب کردند و تأکید داشتند که پلیس در بحث حجاب در مدارس مداخله‌ای ندارد.
زیر ذره‌بین فرهنگیان پرس
دستور وزیر آموزش و پرورش برای اجرای برنامه‌های «زیست عفیفانه» از ابتدای مهرماه، گامی در جهت ارتقای فرهنگ دینی در مدارس محسوب می‌شود. با این حال، نکته قابل تأمل، تأکید مکرر سخنگوی وزارتخانه بر بسترهای سه‌گانه تربیت (خانواده، اجتماع و مدرسه) و اذعان به این واقعیت است که دانش‌آموزان بخش زیادی از زمان خود را خارج از مدرسه سپری می‌کنند. این موضوع نشان می‌دهد که صرفاً اتکا به برنامه‌های مدرسه‌ای، بدون همراهی خانواده و جامعه، نمی‌تواند به نتیجه مطلوب دست یابد.
در شرایطی که کشور در آتش‌بس موقت پس از جنگ تحمیلی قرار دارد و دشمنان با جنگ ترکیبی و فرهنگی به دنبال تضعیف بنیان‌های اجتماعی هستند، رویکرد «تبیین» به جای رویکردهای صرفاً سلبی و تنبیهی، می‌تواند راهگشا باشد. همان‌گونه که یکی از پژوهش‌های میدانی در این حوزه نشان داده است، ترویج موفق زیست عفیفانه در مدارس نیازمند گذار از رویکردهای سنتی و دستوری به سوی روش‌های تعاملی، الگویی و مبتنی بر توانمندسازی شناختی و رسانه‌ای است.
پیشنهاد می‌شود آموزش و پرورش با توانمندسازی معلمان و مربیان پرورشی در حوزه روش‌های نوین تربیتی و همچنین ایجاد بسترهای گفت‌وگو و تعامل با دانش‌آموزان، زمینه را برای پذیرش درونی مفاهیم دینی فراهم آورد. همچنین ضروری است با مشارکت فعال خانواده‌ها و نهادهای فرهنگی، برنامه‌های مکمل در خارج از مدرسه طراحی شود تا اثرگذاری این طرح‌ها در بلندمدت تداوم یابد. تحقق «زیست عفیفانه» به‌عنوان یک سبک زندگی، نیازمند عزم همگانی و هماهنگی تمام ارکان تربیتی جامعه است و نباید آن را صرفاً به یک برنامه محدود به محیط مدرسه تقلیل داد.
