به گزارش فرهنگیان پرس، مصطفی هادی‌پور مدیر پایگاه میراث جهانی کاخ‌موزه چهلستون اصفهان در گفت‌وگو با خبرگزاری مهر از نمایش عمومی رونوشت عهدنامه منسوب به امام علی(ع) خبر داد. او گفت: «برنامه معرفی اشیای تاریخی پایگاه میراث جهانی کاخ‌موزه چهلستون اصفهان با هدف شناساندن آثار نگهداری‌شده در این مجموعه به بازدیدکنندگان آغاز شده است و با توجه به جایگاه گردشگری چهلستون، تداوم این برنامه در دستور کار قرار دارد.»
هادی‌پور درباره مشخصات این اثر توضیح داد: «این سند با ابعاد تقریبی هفت در ۳۵ سانتی‌متر، به خط کوفی با نگارشی ظریف تنظیم شده است و زیرنویسی به خط نسخ دارد. کاغذ به‌کاررفته در این اثر نیز از نوع کاغذ طومار سمرقندی است.» به گفته او، این رونوشت که خطاب به مسیحیان جنوب عراق و متعلق به قرن چهارم هجری قمری است، در مجموعه پایگاه میراث جهانی کاخ‌موزه چهلستون نگهداری می‌شود و قرار است در ویترین‌های این مجموعه برای بازدید عموم قرار گیرد.
مدیر پایگاه میراث جهانی چهلستون همچنین از تداوم برنامه معرفی اشیای تاریخی تا پیش از تعطیلات نوروز خبر داد و افزود که تلاش می‌شود در این مدت، آثار بیشتری برای آشنایی علاقه‌مندان، پژوهشگران و فعالان حوزه هنر معرفی شود. او از برنامه‌ریزی برای برگزاری نمایشگاهی موقت از اشیای معرفی‌شده در بهمن یا اسفند امسال خبر داد و گفت: «معرفی اشیای تاریخی در کاخ‌موزه چهلستون، فرصتی برای آشنایی بیشتر بازدیدکنندگان با آثار نگهداری‌شده در این مجموعه و توجه به ظرفیت‌های تاریخی، هنری و پژوهشی آنها فراهم می‌کند.»
چهلستون؛ از ترکش‌های جنگ تا ویترین‌های تازه
برنامه معرفی اشیای تاریخی چهلستون از مرداد امسال آغاز شده است. به گزارش خبرگزاری مهر در آن زمان، هادی‌پور هدف این برنامه را معرفی دست‌کم چهار شیء در هر ماه عنوان کرده و گفته بود نخستین شیء منتخب، یک اشکدان فیروزه‌ای متعلق به اواخر دوره قاجار است. او همچنین توضیح داده بود که پیش از تبدیل چهلستون به پایگاه میراث جهانی در دهه ۹۰، موزه مردم‌شناسی در این مجموعه فعال بوده و جنگ رمضان موجب شده بخشی از برنامه‌ها به تعویق بیفتد. پس از آن، به گزارش خبرگزاری صداوسیما، در پنجم مهر ۱۴۰۵ اتاق شاه‌عباسی چهلستون پس از حدود پنج سال مرمت، همزمان با افتتاح نمایشگاه «از سنگ تا رنگ» درباره رنگ‌دانه‌های نقاشی‌های دیواری این کاخ، بازگشایی شد.
اما زخم‌های جنگ هنوز بر تن این بنای صفوی باقی است. روزنامه دنیای اقتصاد در گزارشی که امروز شنبه دوم آبان منتشر شده، به نقل از آمار رسمی وزارت میراث فرهنگی نوشته است که در جریان جنگ اخیر ۱۴۹ اثر شامل ۵۴ موزه، هفت بافت تاریخی و پنج اثر ثبت‌شده در فهرست میراث جهانی در ۱۸ استان آسیب دیده‌اند. سید روح‌الله سیدالعسگری معاون میراث فرهنگی اصفهان در این گزارش گفته است: «در کاخ چهلستون، درها و پنجره‌هایی که آسیب دیده بودند، اصلاح شدند؛ اما مرمت بخش تزیینات بنا هنوز انجام نشده است.» به گفته او، تاکنون حدود ۵۵ میلیارد تومان از اعتبارات استانی برای مرمت آثار آسیب‌دیده اصفهان هزینه شده و چند بنای شاخص از جمله کاخ چهلستون به اعتبارات بیشتری نیاز دارند.
زیر ذره‌بین فرهنگیان پرس
نمایش رونوشت عهدنامه‌ای منسوب به امام علی(ع) خطاب به مسیحیان، در روزهایی که منطقه درگیر جنگ و تنش است، پیامی فراتر از یک رویداد موزه‌ای دارد. چنین اسنادی، فارغ از بحث‌های تخصصی درباره انتساب و سندیت آنها که باید با دقت پژوهشی دنبال شود، روایتی از سنت همزیستی و احترام به پیروان ادیان در تمدن اسلامی را پیش چشم مخاطب امروز می‌گذارند. این ظرفیت را نباید به یک ویترین محدود کرد.
در عین حال، تضاد میان این خبر و گزارش امروز دنیای اقتصاد قابل چشم‌پوشی نیست. موزه‌ای که خود آسیب جنگ دیده و تزئینات آن هنوز مرمت نشده، با تلاش کارکنانش برنامه فرهنگی را ادامه می‌دهد؛ اما تأمین نشدن اعتبار مرمت بناهای جهانی، خطر تشدید آسیب‌ها را به‌ویژه با آغاز فصل بارندگی افزایش می‌دهد. وعده‌های کمک بین‌المللی نیز به گفته همین گزارش هنوز روشن نیست. میراث جهانی اصفهان سرمایه‌ای ملی است و مرمت آن باید ردیف اعتباری مشخص و فوری داشته باشد.
برای جامعه آموزشی، این خبر یک فرصت آموزشی ارزشمند است. معلمان درس‌های تاریخ، دین و زندگی، و هنر می‌توانند از این سند و برنامه معرفی ماهانه اشیای چهلستون برای آموزش مفاهیمی چون خط کوفی، تاریخ کاغذ و همزیستی ادیان بهره بگیرند. پیشنهاد فرهنگیان پرس آن است که اداره کل آموزش و پرورش اصفهان و پایگاه میراث جهانی چهلستون، با تفاهم‌نامه‌ای مشخص، بازدیدهای آموزشی دانش‌آموزان را با راهنمای تخصصی و بلیت ویژه برقرار کنند و محتوای معرفی اشیا به‌صورت دیجیتال در اختیار مدارس سراسر کشور قرار گیرد تا دانش‌آموزان شهرهای دیگر نیز از این گنجینه بی‌بهره نمانند.
