سازمان سنجش آموزش کشور، اطلاعیه برنامه پذیرش دکتری تخصصی (Ph.D) سال ۱۴۰۶ را منتشر کرد. بر اساس این اطلاعیه، آزمون متمرکز در دو شیوه «آموزشی-پژوهشی» و «پژوهش‌محور» با وزن‌های متفاوت برگزار می‌شود و مواد آزمون شامل زبان و دروس تخصصی سطح کارشناسی تا دکتری است. زمان دقیق ثبت‌نام متعاقباً اعلام خواهد شد.

به گزارش فرهنگیان پرس، فرآیند پذیرش دانشجو در مقطع دکتری تخصصی برای سال تحصیلی ۱۴۰۶، بر اساس اطلاعیه جدید سازمان سنجش آموزش کشور شکل می‌گیرد. بنابر گزارش خبرگزاری ایلنا، این پذیرش بر اساس قانون «سنجش و پذیرش دانشجو در دوره‌های تحصیلات تکمیلی» مصوب سال ۱۳۹۴ و آیین‌نامه اجرایی آن، همچنین مصوبات شورای سنجش و پذیرش دانشجو انجام خواهد شد.

بر اساس این اطلاعیه، پذیرش در دو شیوه اصلی صورت می‌پذیرد. در شیوه آموزشی-پژوهشی، نمره نهایی داوطلب از ترکیب ۵۰ درصد آزمون متمرکز، ۲۰ درصد سوابق آموزشی، پژوهشی و فناوری و ۳۰ درصد مصاحبه علمی تشکیل می‌شود. در مقابل، شیوه پژوهش‌محور وزن متفاوتی دارد: آزمون متمرکز ۳۰ درصد، سوابق آموزشی و پژوهشی ۲۰ درصد، مصاحبه علمی ۳۰ درصد و تهیه طرح‌واره (پروپوزال) ۲۰ درصد از امتیاز نهایی را به خود اختصاص می‌دهد.

تغییرات محتوایی در آزمون متمرکز

مواد آزمون متمرکز دکتری سال ۱۴۰۶، طبق مصوبه اخیر شورای سنجش و پذیرش، شامل دو بخش اصلی است: درس زبان عمومی با ضریب یک و دروس تخصصی در سطوح کارشناسی، کارشناسی ارشد و دکتری با ضریب پنج. اجرای مرحله آزمون متمرکز بر عهده سازمان سنجش خواهد بود و امتیازدهی به سوابق و انجام مصاحبه توسط دانشگاه‌ها و مراکز آموزش عالی پذیرنده صورت می‌گیرد. این ضوابط کلیه دوره‌ها از جمله روزانه، نوبت دوم، پردیس‌های خودگردان، پیام نور، مؤسسات غیرانتفاعی و دانشگاه آزاد اسلامی را در برمی‌گیرد.

سازمان سنجش تأکید کرده است که شرایط و ضوابط دقیق، رشته-گرایش‌ها و دروس امتحانی نهایی، در دفترچه راهنمای ثبت‌نام که نزدیک به زمان شروع ثبت‌نام منتشر می‌شود، قابل استناد خواهد بود. زمان دقیق ثبت‌نام و برگزاری آزمون نیز متعاقباً از طریق درگاه اطلاع‌رسانی این سازمان به داوطلبان اعلام می‌شود.

زیر ذره‌بین فرهنگیان پرس

افزایش وزن مصاحبه و سوابق پژوهشی به ویژه در شیوه پژوهش‌محور، رویکرد مثبتی برای گزینش پژوهشگران واقعی است. با این حال، سؤال اساسی درباره شفافیت و عدالت در فرآیند مصاحبه و ارزیابی سوابق باقی است.

آیا مکانیسم‌های نظارتی قدرتمندی برای جلوگیری از اعمال سلیقه در دانشگاه‌های مختلف وجود دارد؟ همچنین، تأکید بر «طرح‌واره» در شیوه پژوهش‌محور، اگرچه ایده‌آل است، اما ممکن است در عمل به ابزاری برای حذف داوطلبان مستعدی تبدیل شود که به اساتید راهنما یا موضوعات روز دسترسی ندارند.

سازمان سنجش و شورای عالی سنجش باید تضمینی عینی برای عادلانه بودن تمام مراحل، فراتر از آزمون تستی، ارائه دهند.