تأخیر در ارسال سوابق تحصیلی از سوی آموزش و پرورش، زمان اعلام نتایج اولیه کنکور سراسری ۱۴۰۵ را با ابهام مواجه کرده است؛ رئیس سازمان سنجش می‌گوید قرار بود نتایج اولیه در روزهای ۲۶ یا ۲۷ شهریور منتشر شود، اما تاخیر در دریافت سوابق می‌تواند این برنامه را تغییر دهد. با توجه به سهم ۶۰ درصدی سوابق تحصیلی در نمره کل کنکور ۱۴۰۵، تکمیل و ارسال به‌موقع اطلاعات دانش‌آموزان به یکی از گلوگاه‌های اصلی اعلام نتایج تبدیل شده است.
به گزارش فرهنگیان پرس، رضا محمدی، رئیس سازمان سنجش آموزش کشور، در حاشیه برگزاری آزمون کاردانی ویژه دانشگاه ملی مهارت اعلام کرد که سازمان سنجش برای انتشار نتایج اولیه آزمون سراسری ۱۴۰۵ در روزهای ۲۶ یا ۲۷ شهریور برنامه‌ریزی کرده بود، اما سوابق تحصیلی داوطلبان هنوز از سوی آموزش و پرورش به سازمان سنجش تحویل نشده است.
محمدی با اشاره به توافق قبلی میان سازمان سنجش و آموزش و پرورش گفت: قرار بود آموزش و پرورش در تاریخ ۱۸ شهریور سوابق تحصیلی داوطلبان را در اختیار سازمان سنجش قرار دهد، اما تا ۲۰ شهریور این سوابق به سازمان سنجش نرسیده است. این موضوع از آن جهت اهمیت دارد که در ساختار کنکور ۱۴۰۵، سوابق تحصیلی سهم ۶۰ درصدی در نمره کل داوطلبان دارد و بدون دریافت و پردازش این اطلاعات، تکمیل فرآیند محاسبه نتایج امکان‌پذیر نیست.
رئیس سازمان سنجش درباره تأثیر مستقیم این تأخیر بر زمان اعلام نتایج نیز گفت: «هر روز تاخیر در اعلام سوابق تحصیلی در اعلام نتایج اولیه کنکور تاخیر خواهیم داشت.» به گفته او، آموزش و پرورش نیز به دلیل تأخیر در برگزاری آزمون‌های نهایی در برخی استان‌های جنوبی، اعلام کرده است که طی یکی دو روز آینده نتایج سوابق تحصیلی را به سازمان سنجش تحویل خواهد داد.
این وضعیت در حالی رقم می‌خورد که زمان اعلام نتایج اولیه کنکور ۱۴۰۵ پیش از این یکی از مهم‌ترین زمان‌بندی‌های فرآیند پذیرش دانشگاه‌ها اعلام شده بود. رئیس سازمان سنجش پیش‌تر نیز از تلاش برای انتشار کارنامه اولیه در روزهای ۲۶ یا ۲۷ شهریور خبر داده بود و اعلام شده بود که داوطلبان پس از دریافت کارنامه، حدود یک هفته برای انتخاب رشته فرصت خواهند داشت.

سوابق تحصیلی؛ حلقه حساس کنکور ۱۴۰۵

در کنکور سال ۱۴۰۵، نقش سوابق تحصیلی بیش از گذشته پررنگ شده است. بر اساس ساختار اعلام‌شده، بخش قابل توجهی از نمره نهایی داوطلب نه از پاسخ‌های او به سوالات آزمون سراسری، بلکه از عملکرد تحصیلی او در امتحانات نهایی محاسبه می‌شود. بنابراین فرآیند اعلام نتایج دیگر تنها به سازمان سنجش و تصحیح پاسخنامه‌های کنکور وابسته نیست و هماهنگی میان نظام آموزش و پرورش و نظام سنجش آموزش عالی به یک ضرورت تعیین‌کننده تبدیل شده است.
این وابستگی، اهمیت زمان‌بندی امتحانات نهایی، تصحیح اوراق، ثبت نمرات، تأیید سوابق و انتقال اطلاعات به سازمان سنجش را دوچندان کرده است. هرگونه اختلال در یکی از این مراحل می‌تواند مرحله بعدی پذیرش دانشگاهی را تحت تأثیر قرار دهد؛ موضوعی که اکنون درباره نتایج اولیه کنکور ۱۴۰۵ خود را نشان داده است.
نگاهی به روند سال گذشته نیز نشان می‌دهد که موضوع سوابق تحصیلی و نحوه استفاده از نمرات امتحانات نهایی، بخش مهمی از فرآیند کنکور بوده است. در سال ۱۴۰۴، سازمان سنجش اعلام کرد نمرات خام و نمره کل آزمون اختصاصی نوبت‌های مختلف در سامانه جامع آزمون سراسری در اختیار داوطلبان قرار گرفته و داوطلبان باید اطلاعات و وضعیت علمی خود را در سامانه مشاهده می‌کردند.
همچنین پس از اعلام کارنامه علمی، داوطلبان دارای شرایط خاص باید گروه آزمایشی مورد نظر خود برای انتخاب رشته را مشخص می‌کردند.
تجربه سال گذشته نشان داد که با افزایش نقش سوابق تحصیلی، فرآیند پذیرش دانشگاهی بیش از گذشته به کیفیت و سرعت تبادل اطلاعات میان دستگاه‌های مسئول وابسته شده است. در سال ۱۴۰۵ نیز این وابستگی به شکل روشن‌تری خود را نشان می‌دهد؛ زیرا تا زمانی که سوابق تحصیلی نهایی در اختیار سازمان سنجش قرار نگیرد، اعلام نتایج اولیه با چالش زمانی مواجه خواهد بود.

نتایج نهایی در نیمه دوم آبان

رئیس سازمان سنجش درباره زمان اعلام نتایج نهایی نیز توضیح داد که این سازمان تلاش می‌کند نتایج نهایی کنکور سراسری ۱۴۰۵ را در نیمه دوم آبان‌ماه اعلام کند تا دانشگاه‌ها برای آغاز نیمسال تحصیلی دانشجویان جدیدالورود با مشکل مواجه نشوند.
محمدی در عین حال ابراز امیدواری کرد آموزش و پرورش سوابق تحصیلی را طی چند روز آینده به سازمان سنجش تحویل دهد تا تأخیر ایجادشده محدود باشد و نتایج اولیه در پایان شهریور یا روزهای نخست مهرماه منتشر شود.
پیش از این نیز رئیس سازمان سنجش اعلام کرده بود که آغاز نیمسال تحصیلی دانشجویان جدیدالورود از آبان‌ماه خواهد بود و هدف‌گذاری برای اعلام نتایج نهایی در نیمه دوم آبان انجام شده است.
برای داوطلبان، فاصله زمانی میان اعلام نتایج اولیه و آغاز انتخاب رشته اهمیت زیادی دارد. انتشار کارنامه اولیه تنها یک مرحله از مسیر پذیرش است و پس از آن، داوطلبان باید در مدت محدودی نسبت به انتخاب رشته اقدام کنند. هرگونه جابه‌جایی در زمان اعلام نتایج می‌تواند فرصت برنامه‌ریزی داوطلبان برای انتخاب رشته را کاهش دهد؛ به‌ویژه برای دانش‌آموزانی که باید میان رشته‌های مختلف، دانشگاه‌ها، شهرهای محل تحصیل و ظرفیت‌های موجود تصمیم‌گیری کنند.
از سوی دیگر، خانواده‌ها و داوطلبان حق دارند زمان‌بندی دقیق و قابل اتکایی درباره مراحل مختلف پذیرش در اختیار داشته باشند. اعلام یک زمان اولیه و سپس تغییر آن، در صورتی که با توضیح شفاف درباره علت تأخیر و زمان‌بندی جدید همراه نباشد، می‌تواند سردرگمی بیشتری برای داوطلبان ایجاد کند.

زیر ذره‌بین فرهنگیان پرس

مسئله سوابق تحصیلی در کنکور ۱۴۰۵ تنها یک اختلاف زمانی میان دو دستگاه نیست؛ این موضوع آزمونی جدی برای هماهنگی میان آموزش و پرورش و سازمان سنجش است. وقتی ۶۰ درصد نمره کل داوطلب به سوابق تحصیلی وابسته است، سوابق تحصیلی دیگر یک داده جانبی نیست، بلکه یکی از اصلی‌ترین اجزای فرآیند پذیرش دانشگاه محسوب می‌شود. بنابراین مسئولیت‌پذیری در ثبت، تأیید، انتقال و پردازش این اطلاعات باید هم‌سطح اهمیت آن باشد. راهکار اساسی نیز ایجاد یک تقویم مشترک و الزام‌آور میان دو دستگاه، پیش‌بینی زمان ذخیره برای تأخیرهای احتمالی و اطلاع‌رسانی مرحله‌به‌مرحله به داوطلبان است. دانش‌آموزی که ماه‌ها برای کنکور و امتحانات نهایی تلاش کرده، نباید هزینه ناهماهنگی اداری را با بلاتکلیفی درباره نتیجه و انتخاب رشته بپردازد. اگر قرار است سوابق تحصیلی سهم تعیین‌کننده‌ای در سرنوشت آموزشی جوانان داشته باشد، دقت و سرعت در مدیریت این سوابق باید به همان اندازه جدی گرفته شود.