شعبه ۲۶۷۴ شورای حل اختلاف شهید محمدحسین فهمیده ویژه اتحادیه رستورانداران و تولیدکنندگان چلوکباب با هدف تسهیل رسیدگی به اختلافات صنفی و تقویت سازش میان فعالان این حوزه، با حضور مسئولان قضایی و صنفی در تهران افتتاح و فعالیت خود را آغاز کرد.
به گزارش فرهنگیان پرس، به نقل از شعبه ۲۶۷۴ شورای حل اختلاف شهید محمدحسین فهمیده ویژه اتحادیه رستورانداران و تولیدکنندگان چلوکباب با حضور علیناصر کلیوند، معاون قضایی رئیسکل دادگستری استان تهران در امور دادگاههای صلح و شورای حل اختلاف، محمدرضا رستگار، رئیس اتاق اصناف تهران، ابوالقاسم قربانیان، سرپرست مجتمع شورای حل اختلاف اصناف، حسن فهمیده، رئیس اتحادیه رستورانداران و تولیدکنندگان چلوکباب و جمعی از مدیران و مسئولان افتتاح شد.
راهاندازی این شعبه تخصصی را میتوان در چارچوب سیاست توسعه سازوکارهای تخصصی برای حل اختلافات صنفی ارزیابی کرد؛ رویکردی که تلاش دارد بخشی از اختلافات میان فعالان اقتصادی را پیش از تبدیل شدن به پروندههای طولانی قضایی، از مسیر گفتوگو و سازش حلوفصل کند. بر اساس قانون شوراهای حل اختلاف مصوب ۱۴۰۲، امکان تشکیل شوراهای حل اختلاف تخصصی برای رسیدگی به امور فنی و صنفی و دعاوی و شکایات میان اصناف پیشبینی شده است.
در این مراسم، حسن فهمیده، رئیس اتحادیه رستورانداران و تولیدکنندگان چلوکباب، ضمن خیرمقدم به حاضران، گزارشی از فعالیتها و اقدامات اتحادیه ارائه کرد و بر اهمیت گسترش همکاری میان مجموعه اصناف و دستگاه قضایی تأکید داشت. این همکاری از آن جهت اهمیت دارد که اختلافات صنفی در بسیاری از موارد با مسائل تخصصی، مقررات حرفهای و روابط میان اعضای یک صنف گره خورده است و شناخت دقیقتر از فضای فعالیت صنفی میتواند به بررسی بهتر اختلافات کمک کند.
سازش صنفی؛ مسیر کوتاهتر برای حل اختلاف
علیناصر کلیوند نیز در این مراسم با تبریک هفته دفاع مقدس و گرامیداشت یاد شهدا و ایثارگران، راهاندازی شعب شورای حل اختلاف در اتحادیههای صنفی را ظرفیتی مهم برای حل اختلافات میان فعالان هر صنف دانست.
او اظهار کرد: «استقرار شعب شورای حل اختلاف در اتحادیهها ظرفیت ارزشمندی برای حلوفصل اختلافات میان فعالان هر صنف است و میتواند دسترسی اصناف به فرآیند صلح و سازش را تسهیل کند»
کلیوند افزود: «یکی از مهمترین مزایای این شعب، فراهم شدن زمینه حل اختلافات درونصنفی در محیط صنفی و با استفاده از ظرفیت، شناخت و تجربه افراد فعال در همان حوزه است که میتواند به حل سریعتر و مسالمتآمیز اختلافات و کاهش مراجعات قضایی کمک کند»
این رویکرد با فلسفه اصلی شوراهای حل اختلاف نیز همخوانی دارد؛ یعنی به جای آنکه هر اختلاف صنفی الزاماً مسیر قضایی طولانی را طی کند، در صورت وجود شرایط قانونی، ابتدا ظرفیت سازش و توافق میان طرفین مورد استفاده قرار گیرد. قانون جدید شوراهای حل اختلاف نیز در کنار پیشبینی دادگاههای صلح، امکان فعالیت شوراهای تخصصی صنفی را مورد توجه قرار داده است.
سابقه توسعه شعب تخصصی صنفی
ایجاد شعب تخصصی در محیط اتحادیهها موضوع تازهای در ساختار حل اختلافات صنفی نیست و در تهران نیز سابقه فعالیت مجتمع ویژه اصناف وجود داشته است. در ساختار پیشین شورای حل اختلاف تهران، مجتمع ویژه اصناف در خیابان حافظ و در محل اتحادیه صنف اصناف مستقر بوده است؛ موضوعی که نشان میدهد پیوند میان ظرفیتهای صنفی و سازوکارهای حل اختلاف، پیشینهای چندساله دارد.
در سال ۱۴۰۴ نیز روند استفاده از ظرفیت اتحادیهها برای توسعه شوراهای حل اختلاف تخصصی ادامه پیدا کرد. برای نمونه، اتحادیه ناشران و کتابفروشان تهران در بهمنماه ۱۴۰۴ از فراخوان معرفی اعضای صنف برای حضور در شورای حل اختلاف تخصصی اتحادیه خبر داد و هدف آن را کاهش مراجعات به محاکم قضایی و کمک به حلوفصل اختلافات در محل اتحادیه اعلام کرد.
تجربه چنین شعبی نشان میدهد که تخصصی شدن رسیدگی، زمانی میتواند به کاهش اختلافات و مراجعات قضایی کمک کند که صرفاً به ایجاد یک شعبه محدود نماند و همزمان، سازوکار مشخصی برای ارجاع پروندهها، حضور افراد دارای شناخت صنفی، آموزش اعضا و نظارت بر عملکرد شعب وجود داشته باشد. در غیر این صورت، ایجاد ساختار جدید لزوماً به معنای کوتاه شدن فرآیند رسیدگی یا افزایش سازش نخواهد بود.
از سوی دیگر، تمرکز اختلافات صنفی در یک مرجع تخصصی میتواند برای فعالان اقتصادی مزیت دیگری نیز داشته باشد؛ زیرا اختلاف میان اعضای یک صنف معمولاً علاوه بر جنبه حقوقی، با ضوابط حرفهای، عرف بازار، قراردادها، مسئولیتهای صنفی و روابط کاری مرتبط است. حضور افرادی که شناخت کافی از این حوزه دارند، میتواند به روشنتر شدن موضوع اختلاف و فراهم شدن زمینه گفتوگوی مؤثرتر میان طرفین کمک کند.
معاون قضایی رئیسکل دادگستری استان تهران در امور دادگاههای صلح و شورای حل اختلاف همچنین توسعه شعب تخصصی شورای حل اختلاف در اتحادیههای صنفی را در راستای تقویت فرهنگ گفتوگو و سازش دانست و گفت: «بهرهگیری از ظرفیت اصناف در فرآیند صلح و سازش میتواند نقش مؤثری در کاهش اختلافات و تحکیم روابط میان اعضای هر صنف داشته باشد»
بر این اساس، هدف از توسعه شعب تخصصی صرفاً حل یک اختلاف پس از وقوع آن نیست؛ بلکه میتوان این شعب را بخشی از سیاست پیشگیری از تشدید اختلافات صنفی نیز دانست. هرچه اختلافات در مراحل اولیه با هزینه کمتر و سرعت بیشتر مدیریت شوند، احتمال تبدیل آنها به دعاوی پیچیدهتر و پرهزینه کاهش پیدا میکند.
در حاشیه این مراسم نیز به مناسبت هفته دفاع مقدس از خانواده شهید محمدحسین فهمیده با حضور علیناصر کلیوند تقدیر شد و پس از آن، شعبه ۲۶۷۴ شورای حل اختلاف شهید محمدحسین فهمیده ویژه اتحادیه رستورانداران و تولیدکنندگان چلوکباب به صورت رسمی فعالیت خود را آغاز کرد.
زیر ذرهبین فرهنگیان پرس
راهاندازی شعبه تخصصی برای رستورانداران و تولیدکنندگان چلوکباب را باید زمانی موفق دانست که نتیجه آن در عمل برای صاحبان واحدهای صنفی قابل مشاهده باشد؛ یعنی زمان رسیدگی کاهش پیدا کند، امکان سازش واقعی افزایش یابد و اختلافات کوچک پیش از تبدیل شدن به پروندههای فرسایشی مدیریت شوند. بنابراین، در کنار توسعه این شعب، انتشار گزارشهای دورهای از تعداد پروندههای ورودی، میزان سازش، مدت زمان رسیدگی و مهمتر از همه رضایت طرفین میتواند به ارزیابی واقعی عملکرد این سازوکار کمک کند. توسعه عدالت تخصصی زمانی برای مردم و فعالان اقتصادی معنا پیدا میکند که تخصص، سرعت، دسترسی و شفافیت همزمان در فرآیند حل اختلاف دیده شود.
