وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی از آغاز شارژ کالابرگ برای آخرین گروه از خانوارهای درآمدی با کدهای ملی ۷، ۸ و ۹ از فردا پنجشنبه ۵ شهریور خبر داد. بر اساس زمانبندی جدید، هر نفر یک میلیون تومان اعتبار دریافت میکند و مهلت استفاده از اعتبارات مردادماه تا پایان شهریور است.
به گزارش فرهنگیان پرس، وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی در چارچوب اجرای طرح یارانه غیرنقدی، فرآیند شارژ کالابرگ برای آخرین گروه از خانوارهای درآمدی را از روز پنجشنبه ۵ شهریور آغاز میکند. بر اساس زمانبندی جدید، این مرحله از پرداختها مربوط به سرپرستان خانواری است که رقم انتهای کد ملی آنها ۷، ۸ و ۹ باشد و مبلغ یک میلیون تومان به ازای هر نفر برای این خانوارها شارژ خواهد شد.
طرح کالابرگ الکترونیکی که از بهمن ۱۴۰۲ تا اردیبهشت ۱۴۰۳ به صورت آزمایشی اجرا شد، از ابتدای سال ۱۴۰۴ با شرایط جدید به اجرا درآمد. در گام نخست، یارانه غیرنقدی پس از حذف ارز ۲۸.۵۰۰ تومانی از واردات کالاهای اساسی، دولت چهاردهم اعتبار کالابرگ را به ازای هر نفر ۴ میلیون تومان به صورت یکجا واریز کرد. از ابتدای مردادماه ۱۴۰۵، بازه زمانی شارژ کالابرگ برای گروههای مختلف از ۵ روز به ۱۰ روز تغییر یافته است. هدف از این اقدام، مدیریت بهتر زیرساختهای بانکی، کاهش تراکم در شبکه پرداختی و ارائه خدمات باکیفیتتر به مشمولان عنوان شده است.
بر اساس الگوی جدید، زنجیره پرداختها از کد ملی ۰، ۱ و ۲ به همراه خانوارهای حمایتی و نیروهای مسلح در ۱۵ هر ماه آغاز شده و با فاصله ۱۰ روزه، در تاریخهای ۲۵ام و ۵ام ماه بعد به ترتیب برای سایر کد ملیها تکمیل میشود. بر این اساس، سرپرستان خانواری که رقم انتهای کد ملی آنها ۳، ۴، ۵ و ۶ است، در تاریخ ۲۵ هر ماه و گروه ۷، ۸ و ۹ در تاریخ ۵ ماه بعد، اعتبار خود را دریافت میکنند.
مهلت استفاده از این کمک معیشت یک ماهه است؛ بنابراین خانوارهای درآمدی که کالابرگ آنها در مردادماه شارژ شده بود، تا پایان شهریور فرصت دارند نسبت به خرید اقلام اساسی اقدام نمایند. پیش از این نیز در تاریخ ۱۵ مرداد، مرحله سیزدهم توزیع کالابرگ جدید برای گروه اول آغاز شده بود.
بر اساس آمارهای موجود، در سال ۱۴۰۴ دهکهای اول تا سوم هر ماه ۵۰۰ هزار تومان و دهکهای چهارم تا هفتم ۳۵۰ هزار تومان اعتبار دریافت میکردند. اما از ابتدای سال ۱۴۰۵، مبلغ کالابرگ برای تمامی دهکهای مشمول به یک میلیون تومان به ازای هر نفر افزایش یافته است. با این حال، بررسی قیمت کالاهای اصلی سبد کالابرگ نشان میدهد که هزینه تهیه همان سبد ۱۱ قلمی در مرداد ۱۴۰۵ به حدود یک میلیون و ۶۰۰ تا یک میلیون و ۷۰۰ هزار تومان رسیده است؛ به این معنا که خانواری که سال گذشته با یک میلیون تومان اعتبار میتوانست ترکیبی از کالاهای اساسی را خریداری کند، امروز برای خرید همان سبد باید حدود ۶۰۰ تا ۷۰۰ هزار تومان بیشتر هزینه کند.
گفتنی است موضوع کالابرگ در سالهای اخیر همواره با چالشهایی همراه بوده است. رئیس مجلس در سال ۱۴۰۴ از تعلل وزارت رفاه در اجرای این طرح انتقاد کرده و چالش اصلی دولت را تأمین منابع مالی برای این طرح دانسته بود. همچنین گزارشهایی از نقد شدن اعتبار کالابرگ در برخی فروشگاهها با کسر درصدی از مبلغ منتشر شده که سازمان حمایت از مصرفکنندگان و تولیدکنندگان، فروش اجباری و نقد کردن اعتبار کالابرگ را ممنوع اعلام کرده است. تفاوت قیمت محصولات مشمول کالابرگ با محصولات آزاد نیز از دیگر مواردی است که موجب اعتراض مردم شده است.
زیر ذره بین فرهنگیان پرس
افزایش مبلغ کالابرگ از ۵۰۰ هزار تومان به یک میلیون تومان برای هر نفر، اگرچه گامی مثبت در جهت حمایت از معیشت خانوارها محسوب میشود، اما واقعیت تلخ این است که افزایش ۲۵ درصدی اعتبار در مقابل تورم افسارگسیخته کالاهای اساسی، یک مسکن موقتی است تا یک راهکار اساسی. همان اعتبار یک میلیون تومانی که در نخستین ماههای اجرای طرح در سال ۱۴۰۴ برای خرید بخشی از نیازهای اساسی خانوار اختصاص یافت، امروز قدرت خرید گذشته را ندارد. هزینه تهیه سبد ۱۱ قلمی کالاهای اساسی در مرداد ۱۴۰۵ به حدود یک میلیون و ۷۰۰ هزار تومان رسیده است، در حالی که اعتبار کالابرگ همچنان یک میلیون تومان باقی مانده است. این یعنی عملاً اعتبار کالابرگ با وجود افزایش اسمی، قدرت خرید واقعی خود را از دست داده است. ضروری است دولت با نگاهی واقعبینانه، ضمن تأمین منابع پایدار برای این طرح، مبلغ کالابرگ را متناسب با نرخ تورم افزایش دهد و دهکهای پایینتر را نیز مشمول این حمایت کند. در غیر این صورت، این طرح حمایتی نیز مانند بسیاری از طرحهای مشابه، به ابزاری برای مدیریت التهابات بازار تبدیل خواهد شد، بدون آنکه تأثیر معناداری بر سفره خانوارهای کمدرآمد داشته باشد.
